Փաշինյանի խաչակրաց արշավանքը կաթողիկոսի դեմ. «Եվ նորաթուխ հուդայականները փառաբանում են նոր թագավորին»

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ 11 Դեկտեմբեր, 2025 10:13

Հայ Առաքելական Եկեղեցու (ՀԱԵ) եպիսկոպոսների ժողովում եպիսկոպոսները պետք է որոշում կայացնեն ՀԱԵ մի քանի թեմերում ղեկավարության փոփոխության վերաբերյալ, որոնց ներկայացուցիչները կոչ են արել Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ-ին հրաժարական տալ, գրում է EAdaily.com–ը: Այդ հոգևորականների մեծ մասը նախկինում պահանջել էր Մայր Աթոռի քարտուղար արքեպիսկոպոս Արշակ Խաչատրյանիի հրաժարականը և մասնակցել էր վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հետ հանդիպմանը: Սկզբում քննարկվում էր «ապստամբների» հեռացման հարցը առանց նրանց կարգալույծ անելու, սակայն Էջմիածինը հետո հիշել է Հովհաննավանքի նախադեպը, երբ իշխանությունները պաշտպանություն են տրամադրել կարգալույծ քահանային, ինչը, իհարկե, կարող է կրկին տեղի ունենալ։ Միևնույն ժամանակ, ձերբակալված արքեպիսկոպոսներ Միքայել Աջապահյանը և Բագրատ Գալստանյանը նախնական կալանքի կենտրոնից հայտարարություն են տարածել առաջարկելով դադարեցնել մի քանի թեմական առաջնորդների լիազորությունները և նշանակել նոր եպիսկոպոսներ։

Հիշեցնենք, որ դեկտեմբերի 4-ին Ազգային անվտանգության ծառայությունը ձերբակալել էր Էջմիածնի Մայր Աթոռի քարտուղար արքեպիսկոպոս Արշակ Խաչատրյանին յոթ տարի առաջ կաթողիկոսի դեմ բողոքի ցույցի մասնակցի իրերի մեջ թմրանյութ գցելու ենթադրյալ մեղադրանքով։ Նախկինում առցանց հայտնվել էին տեսանյութեր, որոնք ենթադրաբար վերաբերվում էին այդ արքեպիսկոպոսին, սակայն քննչական կոմիտեն չի հաստատել, որ այդ տեսանյութերի բովանդակությունը նրա հետ որևէ կապ ունի։

Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ-ն դեկտեմբերի 6-ին հայտարարել էր, որ Արշակ Խաչատրյանը ձերբակալվել է կեղծ և անարդար մեղադրանքներով։ Նրա խոսքով Արշակ արքեպիսկոպոսը չորրորդ բարձրաստիճան հոգևորականն է, որը կալանավորվել է, և

կոչ է արել իշխանություններին անհապաղ դադարեցնել հոգևորականների նկատմամբ բռնաճնշումները, ինչպես նաև Հայ Եկեղեցու կարգի և կանոնների դեմ գործողությունները:

Հայ Առաքելական Եկեղեցու բարձրաստիճան հոգևորականները Փաշինյանի հարձակումը Կաթողիկոսի վրա բացատրում են որպես հոգևորականության շրջանում անհամաձայնություն սերմանելու, Եկեղեցին ենթարկեցնելու և, ի վերջո, այն հայկական սփյուռքից անջատված ներքին հաստատության վերածելու ցանկություն:

Կաթողիկոսին հավատարիմ հոգևորականները կարծում են, որ վարչապետի գործողությունները կապված են թուրքական իշխանությունների նկատմամբ նրա պարտավորությունների հետ, որոնք դժգոհ են Հայ Առաքելական Եկեղեցու կողմից 1915 թվականի Օսմանյան կայսրությունում տեղի ունեցած Հայոց ցեղասպանության միջազգային ճանաչման շարունակական հետապնդումից, ինչը պահանջում են Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի, Ֆրանսիայի, Լիբանանի և այլ երկրների խոշոր հայկական համայնքները: Թուրքիան ճնշում է գործադրում Նիկոլ Փաշինյանի վրա, որպեսի նա Հայ Առաքելական Եկեղեցին անջատի հայկական սփյուռքից և այդպիսով չեզոքացնի հայերի այդ համազգային հոգևոր ինստիտուտը: Իշխանությունների գործողությունների արդյունքում ձևավորվել է հերձվածողների մի խումբ, որը հրապարակայնորեն դեմ է հանդես եկել Գարեգին Բ կաթողիկոսին: «Իրավունք մեդիա» հոլդինգի նախագահ Հայկ Բաբուխանյանը կարծում է, որ Հայաստանի իշխանությունները հետապնդում են եկեղեցին գլոբալիստների հրահանգով, որոնք ձգտում են «զրկելով ինքնությունից ստրկացնել ժողովրդին»: Քաղաքական գործչի խոսքով թուրք-ադրբեջանական տանդեմի հրահանգով իրականացվող այդ արշավի նպատակը ազգային և քաղաքակրթական ինքնիշխանության չեղարկումն է: Բաբուխանյանի խոսքով Փաշինյանի կառավարությունը նաև հարձակվում է Հայ Առաքելական Եկեղեցու վրա, քանի որ ընտրարշավում նրան տեսնում է որպես գաղափարական հակառակորդ:

Իր կողմնակիցների հետ հանդիպման ժամանակ Հայաստանի երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանն էլ հայտարարել է. «Փաշինյանն այսօր չունի փողոցային մոբիլիզացիայի համար անհրաժեշտ ռեսուրսներ, բայց դա չի նշանակում, որ նա ընտրազանգված չունի: Նա ունի որոշակի ձայների թաքնված տոկոս՝ մարդիկ, ովքեր դուրս կգան և կքվեարկեն նրա օգտին: Բայց նա անկարող է նրանց փողոց դուրս բերել իր իսկ կոչով, առավել ևս ուղղորդել նրանց գրոհել պատրիարքարանի վրա: Նա նման կարողություններ չունի, հակառակ դեպքում չէր սկսի աշխատել Եկեղեցու հետ օգտագործելով ԿԳԲ-ի մեթոդները՝ կոմպրոմատներ անելով, մարդկանց պատին դեմ տալով և ստիպելով նրանց անել այն, ինչ ինքն է պահանջում: Ես չեմ տեսնում Փաշինյանի գործողությունների որևէ ռացիոնալ բացատրություն, հավանաբար, դա ինչ որ մոլուցք է, որը խրված է նրա գլխում»։

Միևնույն ժամանակ, սարկավագ Արտաշես Աջապահյանը հայտնել է, որ դեկտեմբերի 7-ի Յոթ Վերք եկեղեցում պատարագը չեղարկվել էր, քանի որ այն պահպանվում էր անվտանգության ուժերի կողմից։ Արդյունքում, 200 տարվա ընթացքում առաջին անգամ պատարագի կոչ անող զանգերը չեն հնչել։ Յոթ Վերք եկեղեցու հոգևորականները մասնակցել են Սուրբ Փրկիչ եկեղեցու պատարագին։ Քանի որ Փաշինյանը Յոթ Վերք եկեղեցի էր ժամանել անվտանգության ուժերով շրջապատված՝ իր օպրիչնիկներով և հուդայանման եպիսկոպոսներով, որոնք դեմ են Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ-ին։ Փաշինյանի կողմնակիցների թվում է Արարատյան թեմի առաջնորդ Նավասարդ արքեպիսկոպոս Կճոյանը, Մասիացոտնի թեմի առաջնորդ Գևորգ եպիսկոպոս Սարոյանը, ինչպես նաև արքեպիսկոպոս Վազգեն Միրզախանյանը, ով ղեկավարում է Հայ Առաքելական Եկեղեցու թեմը Բալթյան երկրներում։

«Armenian Vendetta» Telegram ալիքը գրել է. «Փաշինյանի կողմից բռնագրավված Սուրբ Աստվածածնի «Յոթ վերք» եկեղեցում կեղծ պատարագ մատուցած պատարագիչ դևը Արմավիրի թեմից ոմն Մկրտիչ Մուշադյան էր։ Ականատեսների վկայությամբ Շիրակի թեմի բոյկոտի հետևանքով եկեղեցու ներսում անգամ մոմեր չեն վաճառվել, նույնիսկ երգչախումբն են ստիպված եղել բերել դրսից: Ոչ մոմավաճառ կար, ոչ մաքրուհի, ոչ երգչախումբ։ Ոստիկանությունը փնտրել է երգեհոնի բանալին, բայց չի գտել։ Բոլոր սրբազան մասունքները՝ սկսած սուրբ բաժակից, հանվել են պատարագի խորանից։ Շիրակի հավատացյալները նույնիսկ հանել են եպիսկոպոսի գահը, որպեսզի, ըստ նրանց, դավաճան եպիսկոպոսները չկարողանան օգտագործել այն»։

Հայ հասարակության մեջ պառակտումը շարունակվում է։ Եվ ամենասարսափելին այն է, որ վարչապետի սատանայական գործողությունների հետևանքով Հայաստանը կարող է կորցնել իր ինքնիշխանությունը և մոռանալ տաճար տանող ճանապարհը։ Փաշինյանը առաջնորդելով չարի ուժերը կատարել է իր ընտրությունը։ Եվ զարմանալի չի լինի, եթե իշխանությունները թույլ չտան անցկացնել Հայ Առաքելական Եկեղեցու եպիսկոպոսների ժողովը։ Առայժմ ժողովուրդն ու հոտը մեծամասամբ լուռ են։ Չնայած Գարեգին Բ կաթողիկոսը ստացել է Ուկրաինայի, Արագածոտնի, Գուգարաց, Ռուսաստանի, Նոր Նախիջևանի թեմերի և այլ ծխական համայնքների լիակատար աջակցությունը։

Հ.Գ. Գարեգին Բ-ն իր առաջին արտասահմանյան ուղևորությունը որպես Հայ Առաքելական Եկեղեցու առաջնորդ (քառորդ դար առաջ), Մոսկվայի և Համայն Ռուսիո Պատրիարք Ալեքսի Բ-ի հրավերով, կատարել էր Ռուսաստան 2000 թվականի փետրվարի 29-ից մարտի 3-ը։ Նա նշել էր. «Սա լիովին բնական է. այն բխում է մեր երկու ժողովուրդների և պետությունների միջև դարավոր բարեկամությունից... Պատմականորեն մեր վստահելի հարաբերությունները զարգացել են, քանի որ Հայաստանը միշտ ապրել է ոչ քրիստոնյա ազգերով շրջապատված և միշտ եղել է հավատուրացության ճնշման տակ։ Բնականաբար, նման դժվարին իրավիճակներում մեր ժողովուրդը օգնություն և աջակցություն է խնդրել համախոհ ազգերից և, բնականաբար, ռուս ժողովրդից»։