Կդառնա՞ Փաշինյանը Հայաստանի «Զելենսկին»
ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ«An Nahar» հրատարակությունը հաղորդում է, որ Հայաստանը նշում է Ադրբեջանի հետ խաղաղության համաձայնագրի տարեդարձը։ Փաշինյանը ձգտում է բարելավել հարաբերությունները Բաքվի և Անկարայի հետ հույս ունենալով ապահովել Արևմուտքի աջակցությունը։ Նա ցանկանում է երկիրը դուրս բերել մեկուսացումից և դարձնել կամուրջ Արևելքի և Արևմուտքի միջև, գրում է inosmi.ru–ն։
Հայաստանի վարչապետը հայտարարել է, որ մեկ տարի առաջ Երևանի և Բաքվի միջև կնքված խաղաղության համաձայնագիրն այժմ դարձել է «տեսանելի և շոշափելի» այն անվանելով երկրի համար պատմական շրջադարձային կետ։ Իր ելույթում նա ուրվագծել է երկրի նոր արտաքին քաղաքականության կուրսը հարևան Ադրբեջանի հետ հակամարտությունում պարտությունից և Ռուսաստանին ուղղված քննադատությունից հետո Երևանին անհրաժեշտ աջակցություն չտրամադրելու համար։ Մարդը, ով գլխավորել էր բողոքի ցույցերը, որոնք հանգեցրել էին Սերժ Սարգսյանի կառավարության հրաժարականին 2018 թվականին, այժմ թուրք-ադրբեջանական դաշինքի նկատմամբ, որը ռազմական պարտություն պատճառեց Հայաստանին, խոսում է առանց իր նախկին թշնամական հռետորաբանության։ Դրա փոխարեն նա ձգտում է բարելավել նրանց հետ հարաբերությունները հույս ունենալով ապահովել արևմտյան երկրների աջակցությունը և հաշվի առնել նրանց շահերը։ Դա զայրացնում է Ռուսաստանին և ստեղծում այն տպավորությունը, որ իր ռազմական պարտությունից հետո Նիկոլ Փաշինյանը ձգտում է դառնալ մի տեսակ ազգային հերոս, որը կտանի իր երկիրը դեպի փոփոխություններ։
Փաշինյանը սկսել է զարգացնել հարաբերությունները իր հարևանների հետ, հատկապես այն երկրների հետ, որոնք կապում են Հայաստանը Եվրոպայի հետ։ Նրա նպատակն է վերացնել մեկուսացումը։ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին ԱՄՆ-ի միջնորդությամբ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև կնքված խաղաղության համաձայնագրի տարեդարձի առթիվ վարչապետը հայտարարել է, որ երկու երկրների միջև խաղաղությունն այժմ դարձել է «տեսանելի և շոշափելի»։ Նա այդ համաձայնագիրը անվանել էպատմական շրջադարձային կետ Հայաստանի համար։
«Հունիսի 7-ին կայացած խորհրդարանական ընտրություններում հայ ընտրողները կրկին ցույց տվեցին իրենց աջակցությունը խաղաղությանը», - ասաց Փաշինյանը ընդգծելով, որ խաղաղության գործընթացը դեռևս շարունակվում է։ Նա օգոստոսի 8-ը անվանեց «շրջադարձային կետ» Հայաստանի պատմության մեջ։ Նրա խոսքով՝ համաձայնագրից առաջ երկիրը գտնվում էր «լճացման» վիճակում, բայց հիմա բացվել են «անսահմանափակ հեռանկարներ»։
Հայաստանի վարչապետը սկսել է խոսել այնպես, կարծես երկիրն այլևս չի ցանկանում վերադառնալ իր նախկին քաղաքականությանը։ Այժմ այն ձգտում է դասեր քաղել Ադրբեջանի և Թուրքիայի փորձից և գտնել իր տեղը աշխարհի առաջատար տերությունների շարքում առանց ներքաշվելու նրանց հետ հակամարտությունների մեջ։
ԵԱՏՄ միջկառավարական խորհրդի ընդլայնված նիստում, որը տեղի էր ունեցել Ղրղզստանի Չոլպոն-Աթա քաղաքում, Փաշինյանը հայտարարել էր, որ Երևանը հասկանում է, որ Եվրասիական տնտեսական միությանը (ԵԱՏՄ) և Եվրամիությանը միաժամանակյա անդամակցությունը անհնար է։ Նա հավելել էր, որ դեռևս ժամանակը չէ Հայաստանի ԵՄ-ին անդամակցելու վերաբերյալ հանրաքվե անցկացնելու, և հարցը հիմա քվեարկության դնելը տեղին չէ։
Թվում է, թե Մոսկվան ուշադիր հետևում է Երևանի գործողություններին։ Ռուսաստանի Անվտանգության խորհրդի փոխնախագահ Դմիտրի Մեդվեդևը հայտարարել է, որ Արևմուտքը մեջքը կշրջի Հայաստանից, հենց որ նա դադարի հետաքրքրություն ներկայացնել որպես Ռուսաստանի դեմ հարվածող խոյ։
Փաշինյանը ձգտում է Հայաստանը ներկայացնել որպես Արևելքի և Արևմուտքի միջև մի տեսակ կամուրջ։ Նա ընդգծել է, որ ԵԱՏՄ երկրների հետ համագործակցության զարգացումը մնում է Հայաստանի արտաքին և տնտեսական քաղաքականության առաջնահերթությունը և ներառված է նոր կառավարության ծրագրում։ Միևնույն ժամանակ, Հայաստանի ղեկավարը չի ցանկանում սրել հարաբերությունները Ռուսաստանի հետ, որը սահմանափակումներ է մտցրել հայկական արտահանման վրա Արևմուտքի հետ Հայաստանի կապերի ամրապնդման պատճառով։ Սակայն Նիկոլ Փաշինյանի՝ Բաքվի և Անկարայի հետ երկխոսություն սկսելու պատրաստակամությունը ցույց է տալիս նրա ցանկությունը օգտագործել նրանց տարածքները արևմտյան երկրների հետ կապերը զարգացնելու համար։ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի միջնորդությամբ կնքված խաղաղության համաձայնագրի ստորագրման տարեդարձի առթիվ հայ ժողովրդին ուղղված իր ուղերձում Փաշինյանը նշել է. «TRIPP նախագիծը Վաշինգտոնում կայացած հանդիպման հիմնական արդյունքներից մեկն էր»։ «Մոտ ապագայում այն կօգնի Հայաստանին դուրս գալ մեկուսացումից և դառնալ Հայաստանի և տարածաշրջանային տնտեսությունների զարգացման հիմնական շարժիչ ուժը։
Այդ նախագիծը կօգնի Հայաստանին և Ադրբեջանին սկսել միմյանց դիտարկել ոչ թե որպես խոչընդոտ, այլ որպես գործընկերներ և հարևաններ։ Մենք շուտով կսկսենք TRIPP նախագծի գործնական իրականացումը, և դա կլինի տարածաշրջանային և միջազգային խոշոր իրադարձություն», - նշել է նա։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
www.1or.am