Հայերեն
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ


«Փաշինյանը Թեհրանում. Հայաստանին գնալով հետաքրքրում է իրանական ուղղությունը»

ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Ritmeurasia.org–ը գրում է, որ հոկտեմբերի 31-ին Սոչիում տեղի է ունեցել ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի և Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի եռակողմ հանդիպումը, որից հետո ընդունվել է համատեղ հայտարարություն։ Ակնհայտ է, որ հանդիպումը բեկումնային չի դարձել և չէր էլ կարող դառնալ՝ կողմերի միջև տարաձայնությունները չափազանց մեծ են։ Բայց հենց հանդիպման փաստը պետք է դրական գնահատել։


Հաջորդ օրը Փաշինյանը Իրանի նախագահ Էբրահիմ Ռաիսիի հրավերով աշխատանքային այցով մեկնել է Թեհրան։ Թեև այցի կարգավիճակը եղել է միայն աշխատանքային, սակայն հյուրին դե ֆակտո ընդունել են պաշտոնական այցի ընթացակարգով։ Հայաստանի և Իրանի շահերը տարածաշրջանում համընկնում են, իսկ առանցքային կետը այսպես կոչված «Զանգեզուրի միջանցք»–ն է: Բաքուն և Անկարան պնդում են, որ Ադրբեջանի արևմտյան շրջանները և Նախիջևանի ինքնավարությունը կապող հաղորդակցությունները պետք է ունենան նույն արտատարածքային կարգավիճակը, ինչը ունի Հայաստանը Լեռնային Ղարաբաղի հետ կապող տրանսպորտային միջանցքը։ Երևանը գտնում է, որ համապատասխան «երթուղիները» պետք է լինեն Հայաստանի իրավասության ներքո, եւ երկու ուղղություններով տեղափոխվող բեռներն ու ուղևորները պետք է անցնեն մաքսային և սահմանային ընթացակարգեր համաձայն Հայաստանի օրենքների։ Թեհրանը պաշտպանում է Հայաստանի դիրքորոշումը, և դեմ է տարածաշրջանում պետական ​​սահմանների փոփոխությանը, այդ թվում Հայաստանի հետ իր ցամաքային կապի պահպանմանը։ Իրանցիները վախենում են Թուրքիայի և Ադրբեջանի միջև արտատարածքային ուղիղ ցամաքային կապի հաստատումից, որը կարող է հանգեցնել տարածաշրջանում ուժերի անհավասարակշռության, Թուրքիայի ազդեցության ուժեղացման և Իսրայելի՝ Բաքվի դաշնակիցի, կարողությունների ընդլայնմանը, ինչը էական վտանգ կստեղծի երկրի հյուսիսային տարածքների համար, որոնք բնութագրվում են թյուրքալեզու բնակչության կոմպակտ բնակությամբ։ Իրանի կառավարությունը բազմիցս է զգուշացրել Բաքվին, որ տարածաշրջանում սահմանների ուժային փոփոխությունն իր համար «կարմիր գիծ» է։ Նշանակված «կարմիր գծերը» պաշտպանելու պատրաստակամություն դրսևորելու համար Իրանը հոկտեմբերի 17-ից 19-ը Արևելյան Ադրբեջան և Արդաբիլ (երկրի հյուսիս-արևմուտք) նահանգներում անցկացրել է Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի (ԻՀՊԿ) «Հզոր Իրան» պայմանական անվանմամբ ցամաքային զորավարժություններ: Զորավարժությունների ընթացքում մշակվել են իրադարձությունների զարգացման տարբեր սցենարներ, այդ թվում լայնամասշտաբ զինված բախում։ Հատկանշական է այն, որ գործնականում առաջին անգամ ԻՀՊԿ ստորաբաժանումները հատել են Արաքս գետը։ Այնուհետև հոկտեմբերի 22-ից իրանական բանակի 164-րդ հետևակային բրիգադի և գրոհային ստորաբաժանումների մասնակցությամբ վարժանքներ են անցկացվել Թուրքիայի և Իրաքյան Քրդստանի հետ սահմանին գտնվող Արևմտյան Ադրբեջան նահանգում։ Սցենար է մշակվել բանակային ավիացիայի և ծանր հրետանու օգտագործմամբ տեղային սահմանային հակամարտություն իրականացնելու, ինչպես նաև քաղաքային բնակավայրերում մարտերի համար։ Միանգամայն բնական է, որ այդ բոլոր զորավարժությունները, որոնք տեղի են ունեցել Իրանում շարունակվող զանգվածային ցույցերի ֆոնին (հատկապես նրա հյուսիս-արևմտյան շրջաններում), հատկապես ուշադիր են հետևել Անկարայում ու Բաքվում։


Վերադառնալով Փաշինյանի Թեհրան կատարած աշխատանքային այցին, պետք է նշել, որ երկու երկրների ղեկավարները հանդիպել են նախ նեղ, ապա ընդլայնված կազմով քննարկելով հայ-իրանական հարաբերությունների զարգացմանն առնչվող արդիական օրակարգային հարցեր։ Ռաիսին ասել է, որ բարիդրացիության քաղաքականությունը Իրանի կառավարության կարևորած ռազմավարություններից մեկն է ընդգծելով, որ օրակարգում են երկկողմ հանդիպումները առևտրային և անվտանգության հարաբերությունները զարգացնելու նպատակով։ Իրանն այժմ Հայաստանի արտաքին առևտրային երեք խոշոր գործընկերներից մեկն է (Ռուսաստանից և Չինաստանից հետո)։ Երկու երկրների ղեկավարները քննարկել են նաև ենթակառուցվածքների զարգացման, էներգետիկայի, գյուղատնտեսության, շինարարության և այլ ոլորտներում համագործակցության հարցեր, նշել են բեռնափոխադրումների դյուրացմանն ուղղված համատեղ ծրագրերի իրականացման կարևորությունը, ինչպես նաև ընդգծվել է երրորդ էլեկտրահաղորդման գծի շինարարության ավարտի անհրաժեշտությունը։ Իրանի նախագահին զեկուցվել է Սոչիի հանդիպման արդյունքների մասին՝ հայ-ադրբեջանական, հայ-թուրքական հարաբերությունների և ղարաբաղյան հիմնախնդրի կարգավորման ավելի լայն համատեքստում։ Թվում է, թե բանակցությունների այդ մասն է եղել առանցքայինը։ Փաշինյանը բարձր է գնահատել Իրանի կառավարության վերաբերմունքն ու քաղաքականությունը այդ երկրի հայ համայնքի համար ստեղծված հնարավորությունների առումով,  շնորհակալություն է հայտնել Ռաիսիին երկկողմ հարաբերությունների դրական զարգացմանն աջակցելու համար, ինչի մեկ այլ վկայություն է Իրանի գլխավոր հյուպատոսության բացումը Սյունիքի մարզկենտրոն Կապան քաղաքում։


Նշենք, որ Փաշինյանի այցից օրեր առաջ Թեհրան էր այցելել Հայաստանի տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար Գնել Սանոսյանը։ Բանակցությունների արդյունքում նա և Իրանի նավթի փոխնախարար, Գազի ազգային ընկերության տնօրեն Մաջիդ Չեգենին հուշագիր են ստորագրել էլեկտրաէներգիայի դիմաց գազի մատակարարման պայմանագիրը մինչև 2030 թվականը երկարաձգելու մասին։ Հայկական լրատվամիջոցները, հղում անելով իրանական աղբյուրներին, պնդում են, որ Իրանի ավտոճանապարհների նախարար Ռոստամ Ղասեմին էլ հայտնել է իրանական ընկերությունների պատրաստակամությունը զարգացնել փոխադրամիջոցները Իրանի և Հայաստանի միջև և ստեղծել նոր տարանցիկ միջանցք Հայաստանի և Պարսից ծոցի միջև։ Ղասեմին նաև ասել է, որ քննարկվել է իրանական ընկերությունների մասնակցությունը Հայաստանում թունելների, ճանապարհների ու շենքերի կառուցմանը։ Կարևորվելով այն փաստը, որ Իրանը ցեմենտ արտադրող չորրորդ երկիրն է աշխարհում, ինչպես նաև մատնանշելով պողպատի արտադրության արդյունավետությունը Ղասեմին նշել է Հայաստանում համապատասխան արտադրողների ավելի մեծ ներկայացվածություն ստեղծելու անհրաժեշտությունը։
Ակնհայտ է, որ հաշվի առնելով երկու երկրների տարածաշրջանային շահերի օբյեկտիվ համընկնումը իրանական ուղղությունը սկսել է ավելի ու ավելի ակտիվորեն հետաքրքրել Հայաստանին։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am 

Historical Dates ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ
Քիչ առաջ ադրբեջանական կողմը կրակ է բացել«Աստծո տված բալիկ է, իմ շունչն է». ծնվել է 44-օրյա պատերազմում զոհված Վահեի եղբայրը (տեսանյութ)Աննա Մկրտչյանը զավեշտալի պատրվակով հրավիրվել է հարցաքննության. ՀՀԿ ԳՄՇոլցը մտադիր է պարզեցնել Գերմանիայի քաղաքացիություն ստանալու կանոններըՎարդենյաց լեռնանցքում ձնախառն անձրև է տեղումԱդրբեջանը կրակ է բացել հարավ-արեւելյան հատվածում հայկական դիրքերի ուղղությամբ. ՊՆՔՊ-ի գրասենյակում ընտրությանը հետևած գործարարը հերթական միլիարդանոց գործարքն է կնքել Կառավարության հետ. 168.amԼեռնային Ղարաբաղում տեղակայված խաղաղապահները երեք խախտում են արձանագրել. ՌԴ ՊՆՀռոմի պապի հեռախոսազրույցը գաղտնի ձայնագրվել էՔՊ-ականները հանրությանը նախապատրաստում են Ստամբուլյան կոնվենցիայի վավերացմանը՞Թևեր և թիմեր. ինչ պատկեր է ՔՊ Տավուշի «ներքին խոհանոցում»Բայրամովը և Կլաարը քննարկել են Ադրբեջանի ու Հայաստանի միջև հարաբերությունների կարգավորման հարցըՎրաստանում կանխվել Է Հայաստանից թանկարժեք զարդերի մաքսանենգությունըՄահացել է Բելառուսի արտգործնախարար Մակեյը. БелТАԲենզինի և դիզելային վառելիքի գները նվազել են շուրջ 30 դրամովՀայաստանի խորհրդանիշները սկսել են պատրաստել փափուկ խաղալիքների տեսքովՌԴ առողջապահության նախարարը Երևանում մասնակցել է առողջապահական 7-րդ համաժողովինՎրաստանը արդյո՞ք կդառնա կովկասյան ավտոմոբիլային հանգույց Փորձագետը գնահատել է ՀԱՊԿ–ը համաշխարհային մակարդակի հասցնելու մտադրություններըՄի քանի հազար ընտանիք մեկ օրում զրկվեց ընտանեկան նպաստից. Նաիրա ԶոհրաբյանԱդրբեջանը սպառնում է Հայաստանին և Իրանին ՔՊ-ում փակել են վարչության ընտրությունների կեղծիքների էջըՀայաստանի իրանամետ քվեարկությունը․ երբ պրագմատիզմը գերիշխում է «Բոգդան Բեզպալկո. Հայաստանում ցույցերը «Անդրկովկասում ապագա պայթյունի» առաջին զանգն է» Ներքին «թիմեր», ոչ խաղաղ «արշալույսներ».... «Փաստ»ՀՀ ոստիկանության հայցը՝ ընդեմ 44-օրյա պատերազմի զինվորների ծնողների կկասեցվի. «Ժողովուրդ»Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն տարբեր տրամաչափի հրաձգային զինատեսակներից կրակ են բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ․ ՀՀ ՊՆՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ( 26 նոյեմբեր) Ողբերգական ավտովթար. կան զոհեր և վիրավորներՄիջադեպ հայկական պատվիրակության մասնակցությամբ. «Փաստ»Փաշինյանը կուսակցության ներսում վերանայում է իր սիրելիների ու հավատարիմների ցանկը.«Ժողովուրդ»Արայիկ Հարությունյանի նախաձեռնությունը տապալվել է. «Հրապարակ»Ինչո՞ւ ընտրվեց Մարտիրոսյանը. լարվածություն Փաշինյանի ու ԲԴԽ նախագահի հարաբերություններում. «Փաստ»Ադրբեջանի ՊՆ-ի տարածած հաղորդագրությունը հերթական ապատեղեկատվությունն է․ ՀՀ ՊՆԱվտոմեքենան ընկել է ձորը․ կա զոհԱլիևը «Ռուսաստանի ստրուկ» է անվանել Հայաստանին և վիրավորական արտահայտություններ հնչեցրել հայերի հասցեին«Լաչինի միջանցքի» մերձ հատվածներում ադրբեջանցիները մարտական դիրքեր են տեղակայել․ Տիգրան ԱբրահամյանԵրևանը Ռուսաստանին առաջարկել է օգտագործել աբխազական երթուղին պարենային բեռների համար. Սանդիկով. Sputnik ԱրմենիաՈվքե՞ր են հավակնում նոր ձևավորվող «սուպերնախարարի» պաշտոնինՖրանսիան հավատարիմ է Փաշինյանի և Ալիևի բանակցություններին աջակցելուն. ԱԳՆԵրևանում բեռնատար գնացքը բախվել է մարդատար ավտոմեքենայինԱնահիտ Ավանեսյանը կյանքի է կոչում Արսեն Թորոսյանի ոչ պոպուլյար որոշումներն ու ծրագրերըԻրանի և Ադրբեջանի միջեւ լարվածությունը՝ ումմայական ինքնության պրիզմայով. Քսավիեր Վիլյար«Խոսելու բան կա»․ Պուտինը ՌԴ Անվտանգության խորհրդի անդամներին հրավիրել է քննարկելու ՀԱՊԿ գագաթնաժողովի արդյունքներըԵՄ գնահատմամբ՝ Հայաստանում ժողովրդավարությունն առաջընթաց է արձանագրում. Միխայել Զիբերթը՝ Նիկոլ ՓաշինյանինՆիդերլանդների դեսպանը կանչվել է Ադրբեջանի ԱԳՆԱլիևը կարծում է, որ Հայաստանն ի վիճակի չէ արգելափակել «Զանգեզուրի միջանցքը»Թուրքիան եւ Կատարը ավարտում են Անկարային մինչեւ 10 մլրդ դոլար տրամադրելու մասին բանակցությունները«Մենք չենք վախենում նրանցից»․ Ալիևը սպառնացել է ԻրանինԱԳՆ-ի արձագանքն Ալիևի հայտարարությանը
Ամենադիտված