Մինսկի խմբի ձևաչափը թեև ինստիտուցիոնալ ճգնաժամի մեջ է, բայց կարևոր ձևաչափ է. Սուրեն Սուրենյանց
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների այցը տարածաշրջան տարաբնույթ մեկնաբանությունների առիթ հանդիսացավ: Մի մասի կարծիքով այն կրում էր ձևական բնույթ, քանի որ Արցախի հարցն, ըստ իրենց, այլևս փակված է: Մյուսները համոզված են, որ տարածաշրջանային այցը Հայաստանին ուղղված հստակ մեսիջ էր, որից պետք է պաշտոնական Երևանը կարողանա հնարավորինս օգուտներ քաղել:
«Դեմոկրատական այլընտրանք» կուսակցության նախագահ Սուրեն Սուրենյանցը 1or.am-ի հետ զրույցում անդրադառնալով այցին նշեց, որ միջնորդական այս ձևաչափը չի կարելի փակված համարել: Ու, թեև Մինսկի խմբի համանախագաների այս այցը հստակ օրակարգ չուներ, սակայն կարևոր էր, քանի որ մի կողմից իրավիճակին ծանոթանալու, մյուս կողմից նոր ստատուս-քվոյի հարցը քննարկելու նպատակ էր հետապնդում:
«Նախ նոյեմբերի 9-ին ստորագրված փաստաթուղթը, որը ես համարում եմ կապիտուլյացիոն, չի ներառում Արցախի կարգավիճակի հարցի հստակեցման մասին որևէ դրույթ: Եվ ինչքան էլ Ալիևը պնդի, որ Արցախի հակամարտության հարց այլևս գոյություն չունի, այնուամենայնիվ, կարգավիճակի հարցը բաց է մնացել: Ուստի, եթե կա խնդիր, ապա դրանով պետք է որոշակի միջազգային ձևաչափ զբաղվի, որն այս պահին Մինսկի խումբն է: Այլ հարց է, որ ինստիտուցիոնալ առումով այդ ձևաչափն այս պահին ճգնաժամի մեջ է, ինչն անզեն աչքով է երևում: Եվ, այն, որ ռուսաստանցի համանախագահը տարածաշրջանային այցին չէր մասնակցում, իմ կարծիքով՝ խոսում է այն մասին, որ այցը կազմակերպվել էր արևմտյան կողմի նախաձեռնությամբ, որի հիմնական նպատակը իրենց դժգոհությունը համատեղ հայտարարությունից արտահայտելն էր»,- ասաց Ս. Սուրենյանցը:
Ըստ կուսակցության առաջնորդի, ակնհայտ է, որ տարածաշրջանում նոր սատուս-քվոյի ճարտարապետները Ռուսաստանն ու Թուրքիան են դարձել: Ուստի, այս համատեքստում Մինսկի խմբի ղերակատարությունը երկրորդական է դարձել, իսկ Ռուսաստանը հնարավորություն է ստացել նպատակահարմարությունից ելնելով ընտրել, թե ում հետ է տվյալ պահին համագործակցում:
«Մինսկի խմբի ձևաչափը Հայաստանի համար լրացուցիչ պատուհան և շանս է առաջիկա տարիներին Արցախի կարգավիճակի հարցը բարձրացնելու և այն այս պահին ստեղծված ստատուս-քվոին հակակշռելու համար, որն այնքան էլ նպաստավոր չէ Հայաստանի համար: Սա նաև խողովակ է, որի միջոցով Հայաստանը կկարողանա վարել քիչ-թե շատ բալանսավորված քաղաքականություն: Իհարկե, մեծ իլյուզիաներ պետք չէ ունենալ, քանի որ դեռևս պարզ չէ, թե Միացյալ Նահանգների նոր վարչակազմը ինչպիսի նոր քաղաքականություն է վարելու մեր տարածաշրջանում: Մյուս կողմից Ֆրանսիան,Ադրբեջանի և Թուրքիայի աչքերում կորցրել է իր նեյտրալիտետը, բայց իմ կարծիքով՝ քանի դեռ չեղարկված չէ Մինսկի խմբի մանդատը, այն կշարունակի մնալ պատուհան, որն օգտագործելով Հայաստանը կարող է փոխել ստատուս-քվոն, որն ամրագրվել է նոկեմբերի 9-ի խայտառակ hամաձայնագրով »,- ասաց Ս. Սուրենյանցը:
Քաղաքական գործչի կարծիքով՝ Հայաստանը, նույնիսկ այս իրավիճակում, իրավունք ունի պրագմատիկ ամբիցիաներ ձևակերպելու: Եվ հայ-ռուսական հարաբերությունների առաջնահերթությունն ընդունելով հանդերձ, հայկական դիվանագիտությունը մշտապես պետք է պատուհաններ գտնի արևմուտքի և այլ երկրների հետ հարաբերությունները սերտացնելու համար, որպեսզի Հայաստանը միակողմանի կախվածության մեջ չհայտնվի այս կամ այն երկրից: Սուրենյանցի կարծիքով սա է Հայաստանի սուբյեկտայնության և ինքնիշխանության միակ ճանապարհը, որին այլընտրանք չի կարող լինել:
Արմինե Գրիգորյան
