На последнем раздельном пляже Европы вспыхнула драка: туристка нарушила столетний запрет и прорвалась к мужчинам В Новой Зеландии отменили более 100 авиарейсов из-за ураганного ветра и шторма Гукасян вмешался в законную деятельность должностного лица, в связи с чем возбуждено уголовное дело — СК У КС одна миссия — зафиксировать факт массовых нарушений избирательного процесса: Арам Вардеванян Армянские школьники завоевали 4 медали на Международной олимпиаде по географии Россия полностью остановила импорт рыбы из Армении Не просто запрет на абрикосы: сколько Армения может потерять от российских ограничений Аресты оппозиции носят пропагандистский характер: Левон Кочарян ЕАЭС для Армении лучше других интеграционных вариантов — Песков Аветику Чалабяну предъявлено обвинение якобы за воспрепятствование реализации избирательного права — адвокат Ларри Гагосян станет героем документального фильма Флаг Арцаха – на чемпионате мира по футболу
Русский
Հայերեն English
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ


Ծանոթ ու միաժամանակ անհայտ … КАвЗ ավտոբուս

ՖՈՏՈ
Կիսվել

ԿԱվԶ կոպոտային ավտոբուսները՝ իրենց բնորոշ «քթային» ուրվագծով, խորհրդային և հետխորհրդային ճանապարհների անբաժանելի մասն էին կազմում։ ԳԱԶ բեռնատարների հիման վրա ստեղծված այդ անտեսք տրանսպորտային միջոցները տասնամյակներ շարունակ ուղևորներ են տեղափոխել քաղաքներում և գյուղերում, ծառայել որպես դպրոցական և հերթափոխոխային ավտոբուսներ: Սակայն այսօր ճանապարհներին նրանց հանդիպելը հազվադեպություն է։ Ո՞ւր անհետացան այդ լեգենդար ավտոբուսները, և ինչո՞ւ դադարեց դրանց արտադրությունը։

Կուրգանի ավտոբուսային գործարանը (ԿԱվԶ) իր պատմությունը սկսել է 1958 թվականին, երբ նրա գործարաններում սկսվել է ԳԱԶ-51 շասսիի վրա հիմնված ԿԱվԶ-651 կոպոտային ավտոբուսների արտադրությունը։ Այդ մեքենաները պարզ էին, հուսալի և իդեալական խորհրդային տարածքում օգտագործման համար։

ԿԱվԶ ավտոբուսները դարձան իսկական աշխատանքային ձիեր. դրանք օգտագործվում էին կոլխոզների, ֆերմաների, ձեռնարկությունների աշխատակիցների, դպրոցականների տեղափոխության և դրանք նաև շտապօգնության  և հուղարկավորության մեքենաներ էին: Կոպոտային դասավորությունը, չնայած խցիկի համեմատ իր ավելի փոքր տարողությանը, ապահովում էր վարորդի անվտանգությունը և առանձնացնում էր շարժիչը ուղևորի խցիկից՝ նվազեցնելով ներսում աղմուկի և հոտերի մակարդակը։ Հատկապես մեծ ժողովրդականություն էին վայելում վառ դեղին դպրոցական ավտոբուսները, որոնք սերիական արտադրության մեջ են դրվել 2001 թվականին: 

Հետաքրքիր է այն, որ 1980-ականներին, հզորությունը մեծացնելու և համաշխարհային միտումներին համապատասխանելու համար, ԿԱվԶ-ն փորձել է ստեղծել ոչ կոպոտային դասավորության ավտոբուս՝ ԿԱվԶ-3100 «Սիբիր» անվամբ ավտոբուսը։ Սակայն ԽՍՀՄ ավտոմոբիլային արդյունաբերության նախարարությունն արգելք է դրել արտադրության նման փոփոխության վրա պնդելով շարունակել կոպոտով մոդելների արտադրությունը։ Պատճառը գործարանի մասնագիտացումն էր, բացի դա կոպոտային ավտոբուսները մեծ պահանջարկ ունեին: ԽՍՀՄ փլուզումից և նախարարության հրահանգների չեղարկումից հետո էլ ԿԱվԶ-ն շարունակել է արտադրել կոպոտային ավտոբուսներ։ Նման պահպանողական դիզայնն անսպասելիորեն մրցունակություն է ցուցադրել 1990-ականների տնտեսական անկայունության պայմաններում, երբ էժան և հեշտ վերանորոգվող մեքենաները ոսկու արժեք ունեին։

Բայց չնայած իրենց նախկին ժողովրդականությանը, 2000-ականների սկզբին կոպոտային ավտոբուսները սկսել են արագորեն անհետանալ: Դրա պատճառները բարդ են։ ԿԱվԶ-ի հիմքում ընկած էր ԳԱԶ–ի շասսին և շարժիչները, որոնք դժվար էին համապատասխանում ավելի ու ավելի խստացող բնապահպանական չափանիշներին։ Ավելին, 1990-ականների վերջին պահանջարկն էր կտրուկ նվազել։ Պետական տնտեսությունները, կոլեկտիվ տնտեսությունները և պետական ձեռնարկությունները, որոնք հիմնական սպառողներն էին, կամ փակվել էին, կամ անցել ավելի ժամանակակից կաբովերային մոդելների, որոնք առաջարկում էին ավելի մեծ տարողունակություն և հարմարավետություն։ ԿԱվԶ-ի արտադրությունը 1989 թվականի 20 հազար ավտոբուսից նվազել էր մինչև 769–ի 1997 թվականին։ Դպրոցական ավտոբուսները, չնայած իրենց ժողովրդականությանը, նույնպես քննադատության առարկա էին։ Նրանց հնացած դիզայնը և հարմարավետության ցածր մակարդակը դժգոհություն էր առաջացնում: 2008 թվականին որոշում է կայացվել ամբողջությամբ հրաժարվել կոպոտային մոդելներից։ Գործարանն իր կյանքի ընթացքում արտադրել էր մոտ 450 հազար կոպոտային շարքի ավտոբուս, ինչն այն դարձրել է համաշխարհային ավտոբուսների արտադրության պատմության մեջ ամենատարածվածներից մեկը։

Ժամանակակից ԿԱվԶ-ն շարունակում է գոյություն ունենալ որպես ԳԱԶ խմբի մաս արտադրելով այնպիսի կավովեր ավտոբուսներ, ինչպիսիք են ԿԱվԶ-4235-ը և ԿԱվԶ-4238-ը, որոնք օգտագործվում են քաղաքային տրանսպորտում։ Գործարանը պահպանում է իր հեղինակությունը որպես հուսալի սարքավորումների արտադրող, բայց արդեն բոլորովին այլ ձևաչափով։
 
Կ. Խաչիկյան

Կիսվել
Historical Dates ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ
27th of June
Аветику Чалабяну предъявлено обвинение якобы за воспрепятствование реализации избирательного права — адвокат
Лента новостей
Помимо всего прочего, это просто бесчеловечно: «Паст»Выборы также развеяли миф об антироссийских настроениях: «Паст»Тотальный цифровой контроль над гражданами: власть хочет получить доступ ко всем данным мобильных телефонов: «Паст»Институциональное дезертирство или подарок Пашиняну? Искусственно созданная повестка о сложении мандатов: «Паст»«Фишки» власти рушатся одна за другой: «Паст»На последнем раздельном пляже Европы вспыхнула драка: туристка нарушила столетний запрет и прорвалась к мужчинамВ Новой Зеландии отменили более 100 авиарейсов из-за ураганного ветра и штормаГукасян вмешался в законную деятельность должностного лица, в связи с чем возбуждено уголовное дело — СКУ КС одна миссия — зафиксировать факт массовых нарушений избирательного процесса: Арам ВардеванянАрмянские школьники завоевали 4 медали на Международной олимпиаде по географииРоссия полностью остановила импорт рыбы из АрменииПропасть в сфере безопасности и необходимость спасения государственности: предупреждение Аршака Карапетяна: «Паст»Новая мина Баку под мирным договором: почему молчит Ереван? «Паст»Не помогла даже откровенная поддержка ЕС и США: выборы стали также своеобразным референдумом: «Паст»Почему Аветик Чалабян вновь оказался в центре внимания властей? «Паст»Политическая месть ценой экономической безопасности: «Паст»Не просто запрет на абрикосы: сколько Армения может потерять от российских ограниченийАресты оппозиции носят пропагандистский характер: Левон КочарянЕАЭС для Армении лучше других интеграционных вариантов — ПесковАветику Чалабяну предъявлено обвинение якобы за воспрепятствование реализации избирательного права — адвокатЛарри Гагосян станет героем документального фильмаФлаг Арцаха – на чемпионате мира по футболуЧлены Конгресса США присоединились к АNCА с требованием освободить армянских пленных на 1000-й день заключенияTUMO теперь и в КазахстанеВ Армении рано утром был задержан Аветик ЧалабянКогда любая уступка превращается в отправную точку для новых требований: «Паст»Почему власть сама ставит себя в нелепое положение? «Паст»От «бастиона демократии» остался только «бастион» — с проржавевшим авторитаризмом: «Паст»Армения сохраняет права и обязательства в ОДКБ: Мария ЗахароваПомощь от государства остается на словах: цветы дешевеют, кредиты давят на производителейДвое судей КС не участвуют в рассмотрении дела об оспаривании итогов выборовАрмянские теннисистки пробились во вторую группу впервые за 17 летАрмянское вино удовлетворено Большой золотой медалью на конгрессе Mondial de BruxellesАрестован сын Мартуна ГригорянаФабрика по производству врагов. Ложные тезисы о «российском вмешательстве» как инструмент политических преследований: Роберт АмстердамКакой закон, какие урегулирования, кому они нужны? «Паст»Тонкое искусство «кайфаваться» над народом и все «бросить в карман народа»... «Паст»«Фокус» университета Брюсова: объявление о бесплатных местах в последнюю минуту։ «Паст»Односторонняя повестка уступок и политика молчания официального Еревана: «Паст»Давление силовой вертикали и императив поствыборной консолидации։ сигналы Самвела Карапетяна: «Паст»Административный суд признал бездействие полиции незаконным«Добро пожаловать домой»: визит Мхитаряна в Академию футбольного клуба «Пюник»В Армении состоится 6-й международный летний фестиваль современного танца SumMeetАрестованный Давид Казинян подал иск против ЦИКПосол Армении в США и директор фонда кардинала Агаджаняна обсудили возможности сотрудничестваВ Великобритании арестовали столкнувшего ребенка в вольер с крокодилами мужчинуТрамп заявил, что ожидает полного прекращения огня на всех фронтах, включая Ливан и ИзраильЗатулин: Мы не принимаем результаты выборов в Армении, но будем работать с ней и дальшеАвстралия выделит Украине еще $70 млн на покупку оружияПочему Пашинян так спешит? «Паст»
Вся лента »
Самое популярное
Какой закон, какие урегулирования, кому они нужны? «Паст» Когда любая уступка превращается в отправную точку для новых требований: «Паст» Новая мина Баку под мирным договором: почему молчит Ереван? «Паст» Тонкое искусство «кайфаваться» над народом и все «бросить в карман народа»... «Паст» Пропасть в сфере безопасности и необходимость спасения государственности: предупреждение Аршака Кара...
Опрос