Հարված «Օխոտնիկին». Ուկրաինայում խոցված ռուսական գաղտնի զենքի առեղծվածը
ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ
Երբ արևելյան Ուկրաինայի ճակատային գծի երկնքում երկու ռեակտիվ շարժիչի հետքեր են հայտնվում, դա սովորաբար նշանակում է մեկ բան. ռուսական ինքնաթիռները պատրաստվում են հարձակվել, գրում է bbc.com-ը:
Բայց այն, ինչ տեղի ունեցավ Կոնստանտինովկա քաղաքի մոտ, աննախադեպ էր։ Ստորին ռեակտիվ հետքը բաժանվեց երկու մասի, ինչ որ բան արագ բարձրացավ դեպի վերին հետքը, և երբ նրանք հատվեցին, վառ նարնջագույն փայլը լուսավորեց երկինքը:
Արդյո՞ք դա, ինչպես շատերն էին կարծում, առաջնագծից 20 կմ հեռավորության վրա գտնվող ռուսական ռազմական ինքնաթիռն էր, որ խոցում էր մյուսին, այսպես կոչված, ընկերական կրակի հետևանքով, թե՞ ուկրաինական ինքնաթիռն էր խոցում ռուսականը:
Հետաքրքրված ուկրաինացիներն ընկած բեկորներից շուտով իմացան, որ ականատես են եղել ռուսական նորագույն զենքի՝ S-70 անտեսանելիի մարտական անօդաչու թռչող սարքի ոչնչացմանը:
Դա սովորական դրոն չէ։ Դա կործանիչի չափերի ծանր անօդաչու մեքենա է, բայց առանց օդաչուի խցիկի, այն կոչվում է «Օխոտնիկ»: Նրան շատ դժվար է հայտնաբերել, և մշակողները պնդում են, որ այն «համարյա թե իր նմանակը չունի» աշխարհում:
Այս ամենը կարող է ճիշտ լինել, բայց այս դեպքում նա ակնհայտորեն կորցրել է իր ուղին, և թվում է, որ տեսանյութում տեսանելի երկնքում երկրորդ սպիտակ հետքը ռուսական Սու-57 ինքնաթիռից էր, որը, ըստ երևույթին, ուղեկցում էր այդ անօդաչու թռչող սարքը:
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության մի հին լուսանկարում Սու-57-ը թռչում է «Օխոտնիկ»-ի ավելի վաղ տարբերակի հետ զուգահեռ: Ռուսական ինքնաթիռը, հավանաբար, փորձել է վերականգնել կապը մոլորված անօդաչու թռչող սարքի հետ, բայց քանի որ երկուսն էլ թռչում էին ուկրաինական հակաօդային պաշտպանության գոտում, ենթադրվում է, որ որոշում է կայացվել ոչնչացնել «Օխոտնիկը», որպեսզի այն չընկնի թշնամու ձեռքը:
Ո՛չ Մոսկվան, ո՛չ Կիևը պաշտոնապես չեն մեկնաբանել Կոնստանտինովկայի երկնքում տեղի ունեցածը։ Սակայն փորձագետները կարծում են, որ ռուսները, ամենայն հավանականությամբ, կորցրել են իրենց անօդաչու թռչող սարքի կառավարումը, հնարավոր է ուկրաինական էլեկտրոնային պատերազմի (EW) համակարգերի միջամտության պատճառով:
Այս պատերազմում օգտագործվել են բազմաթիվ տարբեր անօդաչու թռչող սարքեր, բայց ոչ նման բան, ինչպես ռուսական S-70-ն է չի եղել։ Այն կշռում է ավելի քան 20 տոննա և ենթադրվում է, որ հեռահարությունը մինչև 6 հազար կմ է: Նետի ձևով «Օխոտնիկը» շատ է նման ԱՄՆ-ի X-47B-ին՝ մեկ տասնամյակ առաջ ստեղծված մեկ այլ անտեսանելի մարտական անօդաչու սարքին: «Օխոտնիկը» կարող է ռումբեր և հրթիռներ կրել՝ ինչպես ցամաքային, այնպես էլ օդային թիրախները ոչնչացնելու համար, ինչպես նաև կարող է հետախուզություն իրականացնել։ Եվ ամենակարևորը, այն ունակ է աշխատել ռուսական հինգերորդ սերնդի Սու-57 կործանիչների հետ համատեղ։ «Օխոտնիկ»-ի մշակումը սկսվել է 2012 թվականից, նրա առաջին թռիչքը տեղի է ունեցել 2019 թվականին։ Սակայն մինչ այս վերջին դեպքը որևէ ապացույց չկար, որ այդ անօդաչու սարքերն օգտագործվել են Ռուսաստանի կողմից Ուկրաինայում երկուսուկես տարի շարունակվող պատերազմի ժամանակ։ Հաղորդվել է, որ այս տարվա սկզբին այն նկատել են Ռուսաստանի հարավում գտնվող Ախտուբինսկի օդանավակայանում, որը ծառայում է որպես Ուկրաինային օդային հարվածներ հասցնելու մեկնարկային հարթակներից մեկը: Հետևաբար, հնարավոր է, որ Կոնստանտինովկայի վրայով անհաջող թռիչքը եղել է Մոսկվայի առաջին փորձերից մեկը փորձարկել իր նոր զենքը մարտական պայմաններում։ Հաղորդվել է, որ «Օխոտնիկ»-ի կործանման վայրում հայտնաբերվել են Ռուսաստանի ամենակործանարար հեռահար սահող ռումբերից մեկի՝ D-30-ի բեկորներ: Այդ մահաբեր զենքն օգտագործում է արբանյակային նավիգացիա, որը նրան ավելի վտանգավոր է դարձնում։
Այսպիսով, ի՞նչ է արել «Օխոտնիկ»-ը Սու-57-ի հետ համատեղ թռիչքի ժամանակ: Կիևի ավիացիոն փորձագետ Անատոլի Խրապչինսկու խոսքով ռազմական ինքնաթիռը կարող էր ազդանշան փոխանցել անօդաչու սարքին ցամաքային բազայից, որպեսզի այն ընդլայնի հանձնարարված առաքելության շրջանակը։
Անտեսանելի անօդաչու թռչող սարքի խափանումը, անկասկած, մեծ հարված կլինի ռուսական բանակի համար։ Այն մասսայական պետք է թողարկվեր այս տարի, սակայն, ըստ երևույթին, դեռ լրիվ պատրաստ չէ։ Ենթադրվում է, որ Ռուսաստանին հաջողվել է հավաքել չորս փորձնական С-70, և միանգամայն հնարավոր է, որ Ուկրաինայի երկնքում խփվածը այդ չորսից ամենաառաջադեմն է։ Չնայած անօդաչու թռչող սարքը ոչնչացված է, բայց ուկրաինական կողմը կարող է արժեքավոր տեղեկություններ հավաքել նրա մասին։ «Մենք կարող ենք պարզել, թե արդյո՞ք նա ունի իր սեփական ռադիոտեղորոշիչ սարքերը, որոնք աշխատում են թիրախներ գտնելու համար, թե այդ սարքերն օգտագործվում են հենց հրթիռների վրա, - բացատրել է Անատոլի Խրապչինսկին, - նման տեղեկություններ ստանալը կօգնի մեզ հասկանալ, թե ինչ և ինչպես են նրանք (անօդաչու սարքերը) օգտագործում։ Արդյո՞ք նրանք օգտագործում են ռումբեր կամ կառավարվող հրթիռներ, որոնք արձակվում են նախապես որոշված կոորդինատներով, թե՞ կարող են նախանշել թիրախը (այլ զենքով ավելի ճշգրիտ հարվածի համար)»:
Վթարի վայրից պատկերները նայելուց հետո փորձագետն ասել է, որ պարզ է, որ դրոնն այնքան էլ չի համապատասխանում իր անտեսանելի անվանմանը: Քանի որ շարժիչի վարդակը կլոր է, այն կարելի է հայտնաբերել ռադարի միջոցով, ասել է նա, նույնը վերաբերում է սարքի բազմաթիվ գամերին, որոնք, ամենայն հավանականությամբ, պատրաստված են ալյումինից:
Կասկած չկա, որ բեկորները կուսումնասիրեն ուկրաինացի ինժեներները, և արդյունքները կփոխանցվեն Կիևի արևմտյան գործընկերներին։ Այդուհանդերձ, այս միջադեպը ցույց է տալիս, որ ռուսները հենվելով հսկայական մարդկային ռեսուրսների և ավանդական զենքի արտադրության ավանդույթների վրա տեղում չեն դոփում: Նրանք աշխատում են պատերազմ վարելու նոր և ավելի բարդ ձևերի վրա։ Եվ այն, ինչ այսօր չի աշխատել, կարող է վաղը աշխատել:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
