ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (28 նոյեմբեր)

ՈՐՈՇ ՏՈՆԵՐ- Ալբանիա՝ Անկախության օր, Արևելյան Թիմոր, Բուրունդի և Չադ՝ Հանրապետության օր, Իրան՝ Նավատորմի օր, Պանամա՝ Անկախության օր:

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ

1855-Ղրիմի պատերազմի ժամանակ Կովկասյան ճակատում Մուրավլյովի ղեկավարած ռուսական զորքերը գրավել են Կարսը:

1859 - ծնվել է հայազգի ռուսաստանցի լրագրող և հրատարակիչ Արտեմ Կոտելնիկովը:

1911 - ծնվել է   նկարիչ Կարապետ Տիրատուրյանը:

1915-վախճանվել է  հայ մանկավարժ և դերասան Սեդրակ Մանդինյանը:

1917- Թիֆլիսում ստեղծվել է Անդրկովկասյան կոմիսարիատը՝ վրացի մենշևիկների, էսեռների, հայ դաշնակցականների և ադրբեջանցի մուսաֆաթականների կոալիցիոն կառավարությունը, որի նախագահն է դարձել վրացի մենշևիկ Գեգեչկորին:

1918- վախճանվել է  գրող Գեղամ Տեր-Կարապետյանը:

 -Զանգեզուրում սկսվել են եռօրյա մարտեր, որոնց ժամանակ Անդրանիկին հաջողվել է մի շարք ադրբեջանական գյուղեր գրավել, մասնավորապես Աբդալյարը, բայց հետո նա ստիպված է եղել հետ քաշվել Գերյուսի:

1920- 11-րդ Կարմիր բանակի ուժերը Ղազախի հարավ արևելյան հատվածում հատել են Խորհրդային Ադրբեջանի և Հայաստանի սահմանագիծը և մտել Հայաստան:

1927- ծնվել է  ռեժիսոր-Սուրեն Առաքելյանը:

1937- վախճանվել է անասնաբուժության և կաթի մասնագետ Ավետիս Քալանթարը:

1962 - ծնվել է լեզվաբան, թարգմանիչ և քաղաքական գործիչ Լիլիթ Գալստյանը:

1965- վախճանվել է նկարիչ Հարություն (Արիել) Աճեմյանը:

1974- շահագործման է հանձնվեց Երևանի «Ռոսիա» կինոթատրոնը:

1989- Խորհրդային Միության Գերագույն խորհուրդը լուծարել է իր ստեղծած «Վոլսկու կոմիտեն» Արցախում:

1989- վախճանվել է ճարտարապետ Զավեն Բախշինյանը:

2005-Հայաստանյան միացյալ ընդդիմությունը Մատենադարանի մոտ անց է կացրել բազմամարդ հանրահավաք՝ կոչ անելով երկրի «ոչ լեգիտիմ իշխանություններից» ազատվելու գործընթաց սկսել:

2007- Վերաքաննիչ դատարանը բեկանել է առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, որով արդարացվել է «Ռոյալ Արմենիա»-ի համասեփականատերը:

2008-«Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի «Հեռուստամարաթոն 2008»-ը արձանագրել է 35 միլիոն 9 հազար 156 դոլարի կատարված և խոստացված նվիրատվություններ:

2009-Երևանի Մարզահամերգային համալիրում կայացել է ՀՀԿ  12-րդ համագումարը, որտեղ կուսակցության նախագահ է վերընտրվել Սերժ Սարգսյանը։ 

2014-կայացած «Հեռուստամարաթոն 2014»-ի արդյունքը եղել է 12․4 միլիոն դոլար:

2017-Սամվել Բաբայանը դատապարտվել է 6 տարվա ազատազրկման՝  ապօրինի ռազմամթերք պահելու և հանցավոր ճանապարհով եվրո թղթադրամներ ստանալու մեղադրանքով:

2019- «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի ազգային նվիրատվության 22-րդ հեռուստամարաթոնի ընթացքում նվիրաբերվել է 9856 հազար դոլար, որը 2018-ի համեմատ 1 մլն 250 հազարով դոլարով պակաս է եղել։

ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ

1627 —լեհ-շվեդական պատերազմի ընթացքում տեղի է ունեցել Օլիվի ճակատամարտը, որն ավարտվել է Ռեչ-Պոսպոլիտայի հաղթանակով:

1632– ծնվել է ֆրանսիացի երգահան, ջութակահար, դիրիժոր Ժան Բատիստ Լյուլլին:

1757 - ծնվել է  անգլիացի նկարիչ և բանաստեղծ Ուիլյամ Բլեյքը:

1694– վախճանվել է ճապոնացի բանաստեղծ Մացուո Բասյոն:

1820– ծնվել է գերմանացի նշանավոր փիլիսոփա, մարքսիզմի հիմնադիրներից մեկը հանդիսացող Ֆրիդրիխ Էնգելսը:

1859– վախճանվել է ամերիկացի ռոմանտիկ գրող Վաշինգտոն Իրվինգը:

1880 - ծնվել է  ռուս պոետ Ալեքսանդր Բլոկը:

1881– ծնվել է ավստրիացի գրող, գրաքննադատ Ստեֆան Ցվայգը:

1899 —Երկրորդ անգլո-բուրական պատերազմի ընթացքում տեղի է ունեցել Մոդդեր գետի ճակատամարտը:

1912 - Ալբանիան հռչակում է իր անկախությունն Օսմանյան կայսրությունից:

1916- վախճանվել է ամերիկացի գրող Հենրի Ջեյմսը:

1939- վախճանվել է բասկետբոլ խաղի ստեղծող Ջեյմս Նեյսմիթը:

1943 – սկսվել է Թեհրանի կոնֆերանսը, ԱՄՆ-ի նախագահ Ֆրանկլին Դելանո Ռուզվելտի, ԽՍՀՄ ղեկավար Իոսիֆ Ստալինի և Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Ուինսթոն Չերչիլի մասնակցությամբ:

1954- վախճանվել է իտալացի ֆիզիկոս Էնրիկո Ֆերմին:

1964- դեպի Մարս է ուղարկվել ամերիկյան  «Մարիներ-4» ավտոմատ կայանը:

1974 —«Մեդիսոն Սքվեր Գարդեն»-ում կայացած  էլթոն Ջոնի համերգին իր վերջին ելույթն  է ունեցել Ջոն Լենոնը:

1975– Արևելյան Թիմորը հռչակել է իր անկախությունը Պորտուգալիայից:

1991 - Հարավային Օսիան հռչակել է իր անկախությունը Վրաստանից:

1994 —Նորվեգիայում կայացել է երկրորդ հանրաքվեն Եվրոմիություն մտնելու հարցով և այս անգամ ևս ընտրողների մեծամասնությունը դեմ է արտահայտվել դրան:

 2010– ՎիքիԼիքս միջազգային կազմակերպությունն իր պաշտոնական կայքում տեղադրել է 251287 հատ ԱՄՆ-ի կառավարական հեռագրեր:

2016- «Շապեկոենսե» բրազիլական թիմի անդամների մեծ մասը զոհվել է ավիաաղետի հետևանքով:

2021– վախճանվել է խորհրդային և ռուսական կոմպոզիտոր, երգիչ ու բանաստեղծ Ալեքսանդր Գրադսկին:

Կ. Խաչիկյան