Ձայները կիսվեցին. Հայաստանում ընտրությունների արդյունքները Փաշինյանին զրկեցին իր նախկին ազդեցությունից
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆՓաշինյանի կուսակցությունը չի կարողացելվ ապահովել բացարձակ մեծամասնություն խորհրդարանական ընտրություններում, և ՀՀ վարչապետը կորցրել է իր արմատական բարեփոխումներ իրականացնելու հնարավորությունը, գրում է pravda.ru–ն։
Ըստ Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի կողմից ամփոփված արդյունքների հունիսի 7-ին Հայաստանում կայացած խորհրդարանական ընտրություններում ընտրողների ընդհանուր մասնակցությունը կազմել է 58.97%, 61 մանդատ ստացել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի «ՔՊ» կուսակցությունը, 28 մանդատ ստացել է Սամվել Կարապետյանի «Հզոր Հայաստան» դաշինքը,
11 մանդատ Ռոբերտ Քոչարյան «Հայաստան» դաշինքը, և 5 մանդատ Գագիկ Ծառուկյանի «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը։ «ՔՊ»–ի սահմանադրական մեծամասնության երեք հինգերորդի (3/5) համար երկու ձայն է պակասում։
ՀՀ քննչական կոմիտեն պաշտոնապես հարուցել է 59 քրեական գործ քվեարկության խախտումների համար, այդ թվում բազմակի քվեարկության («կարուսելային քվեարկություն») դեպքերով։ Գրանցվել են բողոքներ պետական հատվածի աշխատողներին իշխող կուսակցության օգտին քվեարկելու հարկադրանքի և Փաշինյանի կողմից իր նախընտրական քարոզարշավի շրջանակներում պատերազմ հրահրող հռետորաբանության կիրառման վերաբերյալ։ Սամվել Կարապետյանի խոսքով նախընտրական քարոզարշավն անցկացվել է իր կողմնակիցների վրա ճնշման ներքո. «Սրանք ամոթալի ընտրություններ էին. մեր 75 ընկերները ձերբակալվել են, ավելի քան 700-ը՝ կալանավորվել»։
Ընդդիմադիր ուժերը (մասնավորապես «Հզոր Հայաստան» և «Հայաստան» դաշինքները) կտրականապես հրաժարվել են ճանաչել արդյունքները մեղադրելով իշխանություններին կեղծիքների և ճնշման մեջ։ «Մոլդովական սցենար, մոլդովական թվեր, ամեն ինչ նույնական», - այդպես է քաղաքագետ Միկա Բադալյանը Telegram-ում մեկնաբանել ընտրությունների արդյունքները։ Նրա խոսքով արդար ընտրություններ չեն եղել, «Փաշինյանին տրվել է ձայների 51%-ը, բայց ոչ ոք դրանք չէր սպասում»։ Բադալյանը հիշեցրել է, որ Ռոբերտ Քոչարյանը բազմիցս է հայտարարել, որ «եթե իշխանությունները փորձեն կրկնել մոլդովական սցենարը, նրանք կստանան հեղափոխություն»։ Նա կարծում է, որ Հայաստանում իրավիճակը կարող է լուծվել միայն «փողոցներում», և վստահ է, որ «դա կհաջովի»։
Այնուամենայնիվ ամեն ինչ կարող էր ավելի վատ լինել։ Ըստ Երևանի պետական համալսարանի քաղաքացիական իրավունքի և դատավարության ամբիոնի դոցենտ Արսեն Թավադյանի
կառավարության պաշտոնյաները հստակորեն հույս ունեին ապահովել սահմանադրական մեծամասնություն, սակայն բարձր մասնակցությունը խափանեց այդ նպատակը։ «Կարող էր շատ ավելի վատ լինել։ Գործող ընտրական համակարգը իշխող կուսակցությանը տալիս է զգալի առավելություն և գործնականում անհնար է դարձնում իշխանությունը փոխել ընտրությունների միջոցով», - նշել է նա ավելացնելով, որ «ՔՊ» կուսակցությունը ընտրություններից հետո զգալիորեն թուլացել է։ «Անկախ նրանից, թե ինչ է պատահել, մեկ փաստ արդեն կարելի է հաստատել. նրանք այլևս չեն ներկայացնում բնակչության մեծամասնության քաղաքական ընտրությունը: Նրանք փոքրամասնության կառավարություն են», - ասել է նա։
Սահմանադրական մեծամասնության բացակայության դեպքում Փաշինյանը կկորցնի իր հիմնական ռազմավարական ծրագիրը, այն է գործող Սահմանադրության ամբողջական վերանայումը իրականացնելու հնարավորությունը։ Բաքուն և Անկարան պահանջում են, որ Երևանը Սահմանադրության նախաբանից հեռացնի Հռչակագրի հղումները, որտեղ նշվում է Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի վերամիավորման մասին։ Սահմանադրական մեծամասնության բացակայության դեպքում Փաշինյանը չի կարող կատարել այդ պայմանը, ինչը կարող է կասեցնել Ադրբեջանի հետ խաղաղության պայմանագրի ստորագրումը։ Բացի դա
«ՔՊ» կուսակցության նախընտրական ծրագիրը ներառում է եկեղեցու հետ հարաբերությունները «բարեփոխելու» դրույթ (նվազեցնել եկեղեցու ազդեցությունը), սակայն եկեղեցու կարգավիճակը ամրագրված է Սահմանադրությամբ, և ընդդիմությունը հեշտությամբ կարգելափակի կրոնական հաստատությունների վրա ճնշման ցանկացած փորձ։ Փաշինյանը նաև մեծ դժվարություններ կունենա խորհրդարանում ԵԱՏՄ-ից լիովին դուրս գալու քաղաքական որոշում կայացնելու հարցում, չնայած կշարունակի օգտագործել ԵՄ միջոցները։
Իհարկե, այս ամենը տեղի կունենա, եթե վերահաշվարկի կամ նմանատիպ մանիպուլյացիայի միջոցով չգտնվեն պակասող երկու մանդատները։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
www.1or.am