««Ռուսամետ ուժերը» Հայաստանում խաբեություն են. Փաշինյանը կարող է վստահորեն խաբել հայերին խոստանալով եվրոպական ապագա»
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Անվտանգության խորհրդի փոխքարտուղար Ալեքսեյ Շևցովի խոսքով՝ Հայաստանը կարող է կորցնել իր ՀՆԱ-ի մոտավորապես 23 տոկոսը, եթե միանա Եվրամիությանը։ «Սպասվում է նաև էներգակիրների գների աճ», - հայտարարել է նա հիշեցնելով, որ Երևանը չի կարող Ասոցացման համաձայնագիր կնքել ԵՄ–ի հետ լինելով ԵԱՏՄ անդամ: Ավելին, Հայաստանի դուրս գալը ԵԱՏՄ-ից կհանգեցնի զգալի տնտեսական անկման, համոզված է Շևցովը։ Իսկապե՞ս կա նման վտանգ։ Կարո՞ղ է Հայաստանը միանալ ԵՄ-ին։ Թե՞ սա ավելի շատ կոչ է ընտրություններից առաջ ընտրողներին քվեարկել «ռուսամետ ուժերի» օգտին, որոնք կկանխեն այդ ամենը, գրում է svpressa.ru–ն։
«Հայաստան-ԵՄ գագաթնաժողովը նախատեսված է 2026 թվականի մայիսի 5-ին, և մոտենալուն զուգընթաց ռուս պաշտոնյաները, հավանաբար, ավելի հաճախ կխոսեն այն ռիսկերի մասին, որոնց նրանք գնահատում են, որ Երևանը կարող է բախվել, եթե ապագայում միանա ԵՄ–ին,– ենթադրել է քաղաքական վերլուծաբան Միխայիլ Նեյժմակովը,–գաղտնիք չէ, որ ԵՄ-ի հետ մերձեցումը Հայաստանի իշխող «ՔՊ» կուսակցության նախընտրական օրակարգի հիմնական բաղադրիչն է։ Իրականում, նման ընթացքի նկատմամբ կասկածամիտ ռուս քաղաքական գործիչների և պաշտոնյաների հայտարարությունները կարող են լինել հայկական ընդդիմության աջակցության ևս մեկ թեթևակի քողարկված ժեստ։ Ակնհայտ է, որ ներկայիս կառավարությունը մոտ ապագայում չի խոստանում Հայաստանի անդամակցությունը ԵՄ-ին։ Բայց գործնականում, Հայաստանի անդամակցությունը ԵՄ-ին ավելի հեռավոր ապագայում չի կարելի բացառել։ Դա կարող է հնարավոր դառնալ, եթե որոշակի պայմաններ համընկնեն։ Անհրաժեշտ են մի քանի գործոններ, օրինակ ԵՄ-ում պետք է լինի ուժեղ լոբբի, որը կպաշտպանի ԵՄ-ի ազդեցությունը հետխորհրդային տարածքում մեծացնելու գաղափարը, և ԵՄ-ն պետք է ունենա բավականաչափ դրական տնտեսական թափ։ Նաև Հայաստանն ինքը պետք է ունենա կառավարություն, որը պատրաստ կլինի գործնականում հետապնդել նման լուծումը, և որի հետ Բրյուսելը պատրաստ կլինի ակտիվորեն համագործակցել։ Սակայն արժե կրկնել, որ նույնիսկ եթե պայմանները բարենպաստ լինեն, Հայաստանի ԵՄ-ին իրական անդամակցությունը անմիջական հեռանկարի հարց չէ»։
svpressa.ru.– Եթե Հայաստանին ընդունեն, արդյո՞ք Հայաստանը ուրախությամբ կխզի հարաբերությունները Ռուսաստանի հետ և կշտապի՞ դեպի Եվրոպա։
— Ինչպես վերջերս հայտարարել է Նիկոլ Փաշինյանը. «Մենք գիտենք, որ ԵԱՏՄ-ն և ԵՄ-ն անհամատեղելի են, բայց քանի դեռ մեր օրակարգերը համատեղելի են, մենք ընտրություն չենք կատարի»։ Ըստ էության, սա փորձ է հանգստացնել Հայաստանի լսարանի անհանգիստ, չկողմնորոշված հատվածին ասելով, որ քանի դեռ ԵՄ-ին անդամակցելու կոնկրետ հեռանկարներ չկան, Հայաստանը վերջնականապես չի խզվի ԵԱՏՄ-ից և Մոսկվայից։ Ռուս պաշտոնյաների հայտարարությունները, թեկուզ անուղղակիորեն, բայց հայ լսարանին մղում են հակառակ եզրակացության, որ նման ընթացքը կարող է խնդիրներ առաջացնել։ Գործնականում, Նիկոլ Փաշինյանի կառավարությունը, եթե հաստատվի հունիսյան խորհրդարանական ընտրություններից հետո, կմոտենա ԵՄ-ին մոտավորապես նույն արագությամբ, ինչ ԵՄ-ն ինքը պատրաստ կլինի իրական քայլեր ձեռնարկել դրան հասնելու համար։ Ռուսաստանի հետ արմատական խզումը, գոնե մոտ ապագայում, քիչ հավանական է, բայց երկրների միջև հարաբերությունները պարբերաբար կունենան նաև սառեցման շրջաններ։
svpressa.ru.–Իսկ արդյո՞ք այդքան հեշտ է վերցնել ու պարզապես խզել հարաբերությունները Ռուսաստանի հետ։
—Մոսկվայի հետ հիպոթետիկ խզումը իրոք տնտեսական ծախսեր կառաջացնի Հայաստանի համար, այդ թվում սահմանափակելով նրա ապրանքների մուտքը ռուսական շուկա և «զուգահեռ ներմուծման» ալիքը։ Սակայն, բոլոր նման ալիքները նաև կարևոր են Ռուսաստանի համար, և Հայաստանի վրա ազդեցությունը լրացուցիչ գործոն են, որոնք կարող են ընդլայնել Մոսկվայի մանևրի տարածքը Բաքվի նկատմամբ իր քաղաքականությունը ձևավորելու հարցում։
«Շատ հնարավոր է, որ ԵՄ-ին միանալու և ԵԱՏՄ–ից դուրս գալու դեպքում Հայաստանի կրած հսկայական կորուստների թվերը իրական են, - կարծում է APN Severo-Zapad-ի խմբագիր Անդրեյ Դմիտրիևը,– չնայած քիչ հավանական է, որ Հայաստանը ԵՄ ընդունվի մոտ ապագայում։ Բայց գլխավորն այն է, թե ի՞նչ նշանակություն ունի դա, եթե չկա որևէ սուբյեկտ, որը կարող է օգտվել դրանից։ Դա նման է Լենինի հեղափոխության դասական սահմանմանը. էլիտան չի կարող կառավարել, ժողովրդական զանգվածները չեն ուզում, բայց անհրաժեշտ է նաև փոփոխությունների հասնելու ունակ սոցիալական ուժ։ Եվ այստեղ է, որ Հայաստանը խնդիրներ ունի։ Վլադիմիր Պուտինը նույնիսկ զգուշացրեց Նիկոլ Փաշինյանին չմիջամտել ռուսամետ ուժերին ընտրություններում։ Եվ ի՞նչ գազաններ են այդ ռուսամետ ուժերը։ Կա «Հայաստան» դաշինքը, որը կապված է նախկին իշխանությունների՝ Ռոբերտ Քոչարյանի և Սերժ Սարգսյանի հետ։ Բայց եթե նրանք իսկապես ռուսամետ լինեին, ապա 2014 թվականին հնարավորություն ունեին աջակցել Ղրիմի միացմանը և ճանաչել Դոնբասի հանրապետությունները գոնե այնտեղ ուղարկելով կամավորների փոքր խումբ։ Ի պատասխան Մոսկվան, ամենայն հավանականությամբ, կճանաչեր Ղարաբաղը, որի դեպքում վերջին երկու պատերազմները՝ հայերի պարտությամբ, պարզապես տեղի չէին ունենա։
Բացի դա, կա Սամվել Կարապետյանը, ով հավակնում է վարչապետի պաշտոնին։ Այդ օլիգարխը մի տեսակ հայկական Չուբայսն է և այժմ հետաքննության տակ է։ Ինչո՞ւ պետք է որևէ մեկը վստահի նրան։ Նման մարդը կարող է մնալ ստվերում առաջ մղելով մեկ այլ քաղաքական գործչի այնպես, ինչպես Ուկրաինայում Ռինատ Ախմետովը մի ժամանակ առաջ մղեց Վիկտոր Յանուկովիչին։ Բայց ո՞վ կքվեարկի նրա օգտին։ Այս ֆոնին Փաշինյանը թվում է անվիճելի հաղթող, իսկ Կրեմլը, հենվելով անվստահելի քաղաքական գործիչների և հարուստ էլիտայի վրա, կրկին դառնությամբ կհարցնի. «Ինչպե՞ս կորցրեցինք ևս մեկ հետխորհրդային երկիր»»։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
www.1or.am
