Հայերեն
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ


Ի՞նչ է տեղի ունենում օրգանիզմում, երբ կիվի ենք ուտում

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Կիվին շատ հաջող սելեկցիայի արդյունք է։ Իսկզբանե չինական Ակտինիդիա անվանումն ունեցող թփի պտուղները բավական մանր ու թթու էին։ Դրանց «չինական հաղարջ» էին անվանում։

ХХ դարի սկզբին մի այգեգործ կիվին Նոր Զելանդիա բերեց և սկսեց զբաղվել դրա սելեկցիայով։ Իր աշխատանքի արդյունքում 30 տարի անց նա ստացավ այսօր մեզ հայտնի փափուկ, քաղցր և հյութալի կիվին։

Օգտակար հատկությունները

Էկզոտիկ այս հատապտուղը С վիտամինի պարունակությամբ ռեկորդակիր է։ Այդ հարցում առաջատարի դափնին այն զիջում է միայն սև հաղարջին։ Կիվիի մեկ հատը մարդու մարմինն ապահովում է С վիտամինի օրական չափաբաժնով։

Այս միրգը նաև А, В1, В2, В6, В9, РР վիտամիններ է պարունակում։ Բացի այդ, հյութալի պտուղները հարուստ են ֆիլոքինոնով, որն անհրաժեշտ է սպիտակուցների սինթեզի և արյան մակարդելիությունը լավացնելու համար, երկաթով, ցինկով, կալիումով, կալցիումով, մագնեզիումով, նատրիումով և ֆոսֆորով։

Միևնույն ժամանակ այս միրգը ցածր կալորիականություն ունի․ միջինում մեկ մեծ կիվին միայն 55-60 կկալ է պարունակում։

Հետաքրքիր է, որ վիտամիններով հարուստ այս հատապտղի կճեպը հակաօքսիդանտներ է պարունակում, որոնք արդյունավետ են կալորիաներն այրելու առումով։  Այդ է պատճառը, որ նիհարել ցանկացողներին խորհուրդ է տրվում կիվին ուտել չմաքրած` նախապես այն ազատելով մազմզուկներից։

Կիվին ակտինիդին ֆերմենտ է պարունակում, որը քայքայում է սպիտակուցները՝ հեշտացնելով սննդի մարսումը։ Ակտինիդինից բացի, մարսողությանը նպաստում են նաև տարբեր թթուները։ Դա հատկապես կարևոր է ստամոքսում աղաթթվի ոչ բավարար արտադրության դեպքում։

Չինական բժշկության մեջ կիվին կիրառվում է հենց մարսողությունը բարելավելու, ինչպես նաև երիկամներում քարերի առաջացման հավանականությունը նվազեցնելու համար։

Իջեցնում է արյան ճնշումը

ԱՄՆ-ում 2011 թվականին իրականացրած ուսումնասիրության ընթացքում արյան բարձր ճնշում ունեցող մարդկանց գիտնականներն առաջարկել են օրական կամ 3 հատ կիվի ուտել կամ 1 խնձոր։ Արդյունքում նրանք, ովքեր կիվի էին օգտագործել, արյան ճնշման ավելի ցածր ցուցանիշ էր արձանագրվել։

Բարձրացնում է իմունիտետը

Կիվի մեջ վիտամին С-ի բարձր պարունակությունն է հենց թույլ տալիս ուժեղացնել մարդու իմունային համակարգը։ Բացի այդ ասկորբինային թթուն օրգանիզմը պաշտպանում է վիրուսներից ու մանրէներից։

С վիտամինն արագացնում է սպիների ապաքինման գործընթացը, ազդում մի շարք հորմոնների սինթեզի վրա, կարգավորում արյան շրջանառությունն ու մազանոթների թափանցելիությունը։

Բարելավում է աչքերի առողջությունը

Կիվին մեծ քանակությամբ լյուտեին և զեակսանտին է պարունակում. դրանք հակաօքսիդանտներ են, որոնք կարող են պաշտպանել տեսողությունը ուլտրամանուշակագույն ճառագայթումից, ծխախոտի ծխից և օդի աղտոտվածության հետևանքով առաջացած վնասվածքներից։ Հակաօքսիդանտները հայտնվում են աչքի ոսպնյակի և ցանցաթաղանթի վրա և կլանում վնասակար ճառագայթները։

Ո՞ւմ է հակացուցված կիվին

Կանաչ այս միրգը բավական ուժեղ ալերգեն է, այն օգտագործելիս պետք է զգույշ լինել։ Կիվին նախընտրելի է չտալ փոքր երեխաներին, այն պետք է սննդակարգում զգուշորեն կիրառեն նաև տարեցները։

Կիվին նաև մի շարք թթուներ է պարունակում, որոնք կարող են դերմատիտ առաջացնել և վնասել ատամների էմալը։

Դրանց ազդեցությունը կարելի է նվազեցնել կիվիի օգտագործումից հետո բերանի խոռոչը ջրով ողողելով։

Կիվի խորհուրդ չի տրվում ուտել աղեստամոքսային տրակտի պաթոլոգիա (օրինակ` խոց), ինչպես նաև երիկամների հիվանդություն ունեցողներին։

Ինչպե՞ս կիվի ընտրել

Հասած կիվիի կաշին պետք է լինի հավասարաչափ շագանակագույն և հարթ։ Պտուղի մակերեսին նաև չպետք է  մուգ բծեր և կնճիռներ լինեն։

Մի փոքր սեղմեք պտուղը։ Այն պետք է պինդ լինի, բայց ոչ շատ պինդ։ Եթե սեղմելուց հետո նրա վրա փոսիկ է առաջանում, նշանակում է` այն գերհասած է և պետք չէ գնել։ Հաշվի առեք, որ հասած կիվին շատ անուշաբույր է։

Կարվախալը հուզիչ գրառումով հրաժեշտ է տվել Մադրիդի «Ռեալին» Բենզինի և դիզելային վառելիքի գները երկար ժամանակ բարձր կմնան Հորմուզի շրջափակման պատճառով․ ԼեսկուրՔրեական ոստիկաններն ու պարեկները երիտասարդների մոտ 4 կիլոգրամ թմրամիջոց են հայտնաբերել Ադրբեջան են տեղափոխվել Հայաստանից վտարված 300 հազար էթնիկ ադրբեջանցի փախստականներ․ Հաջիև«Mercedes»-ը Նոր Գեղիի գյուղապետարանի մոտ բախվել է «Հայ մամուլ»-ի մեքենային, ապա վրшերթի ենթարկել հետիոտնին․ կան տուժածներՋոն Լենոնը իր վերջին հարցազրույցում՝ սպանությունից մի քանի ժամ առաջ խոսել է մահվան մասին ԱՄՆ-ի կողմից պшտերազմի շարունակման դեպքում կբացվեն այլ ճակատներ. Մոջթաբա ԽամենեիՆեյմարի մեծ վերադարձը․ Անչելոտին հրապարակել է Բրազիլիայի հայտացուցակն ԱԱ-2026-ի համարՎերա Բրեժնևան Կաննում ներկայացել էր նշանադրության մատանիով Իսրայելը 2023 թվականի հոկտեմբերից ի վեր Մերձավոր Արևելքում զբաղեցրել է շուրջ 1,000 քառ. կմ տարածքՌԴ-ի և ՉԺՀ-ի բարեկամությունն ուղղված չէ որևէ մեկի դեմ, այլ ուղղված է համընդհանուր բարգավաճմանը. ՊուտինԱՄՆ-ը ավելի քան 85 միլիարդ դոլար է ծախսել Իրանում ռшզմական գործողության վրա Ռուսաստանի ՀՕՊ ուժերը գիշերը խոցել են ուկրաինական 315 անօդաչու թռչող սարք. ՌԴ ՊՆ Կասեցվել է օնլայն կեղծ խաղատների՝ մասնագիտացված հանցավոր խմբի գործունեությունը․ ՆԳՆԻրանի պատերազմն արդեն սկսել է ազդել ՀՀ տնտեսության վրա Փաշինյանի «իրական կողմը» Եկեղեցու դեմ արշավը հասավ «Ֆրանսպրես»-ին Փնթի բեմադրությո՞ւն, թե՞ ահաբեկչության սպառնալիք ՃՏՊ՝ Կոտայքում. վիրավորներ կանԳազ չի լինի Բայկալ լճում ուղևորներ տեղափոխող նավ է շրջվել, առնվազն հինգ մարդ է մաhացել Համաշխարհային առևտուրը ենթարկվել է խոշորագույն ցնցման վերջին 80 տարվա ընթացքում Պենտագոնը հայտնել է ՌԴ-Ուկրաինա բանակցություններում փակուղու մասին Վերացվել է «Էլ Գարդեն»-ի արտադրական գործունեության կասեցումը «Անկախ դիտորդը» անհամաչափ և ընտրողական է համարում Արթուր Օսիպյանի ձերբակալությունը Իրանն ԱՄՆ-ի հետ բանակցություններ է վարում՝ պաշտպանելով ժողովրդի իրավունքները. Փեզեշքիան ԱՄՆ-ի կենսալաբորատորիաները Հայաստանում և ՌԴ սահմաններին «անտեսանելի պատերազմ են»․ Վիկտոր Եմելյանենկո Երևանում բակի մուտքը ավտոմեքենայով փակելու համար 33-ամյա տղամարդուն մի քանի հոգով ծեծի են ենթարկել ՔԿ զինվորական քննչական գլխավոր վարչության 8-րդ կայազորային քննչական բաժինը նոր պետ ունի Սպասվում են տեղումներ, օդի ջերմաստիճանը կնվազի Հանուն ինչի և դեպի ուր է Փաշինյանը վերակողմնորոշում Հայաստանը. «Փաստ»Մինչեւ ուշ երեկո ջուր չի լինելուՎերլուծաբան Աբովյան. Երևանի գագաթնաժողովն անօգուտ էր Հայաստանի համարԱզդեցության գործակալ Լատինինա. «Ավերածություններ և անկում. Հայաստանի ապագան եվրոպական հովանոցի տակ»Փաշինյանին հիշեցրել են Ադրբեջանից պարտվելուց առաջ Ղարաբաղի մասին ասած իր ասած խոսքերըԿրեմլի միջուկային առաջարկը. «Փաստ»«Հայաստանի եվրաինտեգրում դեռևս չի նախատեսվում. Արևմուտքը նպատակ է դրել Կովկասը Ռուսաստանի համար նոր խնդրի վերածել» Թուրքերը ներխուժել են Սուրմալու․ պատմության այս օրը (19 մայիս) «Ուժեղ Հայաստանի» աճող վարկանիշը մեծացնում է իշխանության ճնշումները «Շատ ծանր օրեր ապրեցինք, հիմա էլ հեշտ չէ, բայց պետք է Ռուբենիս անունը բարձր պահեմ». Ռուբեն Գևորգյանն անմահացել է հոկտեմբերի 9-ին՝ հատուկ գործողություն կատարելու ժամանակ. «Փաստ»Խոշոր վթար՝ Իսակովի պողոտայում․ կան վիրավորներՀզոր մագնիսական փոթորիկը կծածկի Երկիրը․ տեխնիկան կարող է խափանվել, մարդիկ վատ կզգան իրենց Մրցակցության և... համագործակցության բարդ կոնյուկտուրան. «Փաստ»Հայաստանի տնտեսությունը վտանգավոր շրջադարձի առաջ Արցախցի սամբիստ Կարեն Սարգսյանը դարձել Եվրոպայի չեմպիոն Մայիսի 19-ին և 20-ին լույս չի լինելու Քննարկման են ներկայացվել Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև սահմանազատման փաստաթղթերի ուղեցույցները. «Փաստ»Պատմական Հայաստան և «իրական Հայաստան». ազգի հիշողության և ներկայի մետաֆիզիկական երկխոսությունը. «Փաստ»Զրո ապրումակցում, զրո պատասխանատվություն, զրո խիղճ. հայ մարդն անկարևոր է այս իշխանության համար. «Փաստ»Քրեական ոստիկանության աշխատողները հերթապահում են Իջեւանում ընդդիմադիր քաղաքական ուժերի շտաբների մոտակայքում․ «Հրապարակ»
Ամենադիտված