Հայերեն
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ


Կենդանիներ, որոնք վերջնականապես վերացան 2017 թվականին

ՖՈՏՈ

Ամեն տարվա ավարտին բնապահպան Դեվիդ Սթինը հրապարակում է այդ տարվա ընթացքում կենդանական ֆաունայից վերջնականապես վերացած կենդանիների ցուցակը։ 2017 թվականին ցուցակում հայտնվել են չղջիկը, կատուն եւ մի քանի մողեսներ, հաղորդում է «Մոյա պլանետա»-ն։ Դեվիդ Սթինը այսպիսի ցուցակ սկսել է կազմել 2012 թվականից, որ ավելի հասանելի ձեւով երեւա կենդանիների վերացման խնդիրները։ 

 «Անկեղծ ասած ճնշում է մշտապես այն միտքը, որ որոշ կենդանատեսակներ մեր աշխարհը լքեցին եւ մենք նրանց էլ երբեք չենք տեսնի։ Բայց ես կարծում եմ, որ մեր համար կարեւոր է իմանալ ոչ միայն վիճակագրական տվյալները, այլ նաեւ նրանց տեսակների մասին տեղեկություն ունենալ»,-նշում է Սթինը։

Այնուամենայնիվ, դժվար է նշել որեւէ կոնկրետ տեսակ, քանի որ ոմանք անհետացել են վայրի բնությունից, բայց շարունակում են ապրել ուրիշ տեղեր՝ գուցե ոչ իրենց կամքով: Մյուսները տասնամյակների ընթացքում անհետանում են, եւ նրանց խղճուկ վիճակը պաշտոնապես չի հաստատվում։  Կան նաեւ այնպիսի կենդանիներ, որոնք որոշ շրջաններում մահանում են, բայց մյուսներում շարունակում են ապրել:

Օրինակ, կատու ձկնորսը Հարավարեւելյան Ասիայից էր: Այժմ նրանք այլեւս գոյություն չունեն Ինդոնեզիայի Ճավա կղզում `իրենց նախնադարյան  բնակության վայրում: Սթինը կարծում է, որ ինչ-որ տեղ նրանք անպայման մնացել են, այնուամենայնիվ նրանց ներառել է 2017 թվականի ցուցակում:

Ավստրալիայից հյուսիս-արեւմուտք  տեղակայված Սուրբ Ծնունդ կղզուց վերացել են երեք տեսակի մողեսներ` Լիստրա գեկոն (Lepidodactylus listeri), կապույտ պոչով սցինկը  եւ անտառային սցինկը: Բացի այդ, կղզուվրա  այլեւս գոյություն չունեն Pipistrellus murrayi չղջիկները:

Չնայած գիտնականները պնդում են, որ մենք ապրում ենք կենդանատեսակների վեցերորդ զանգվածային վերացման փուլում՝ Սթինը պնդում է, որ լուրջ ճգնաժամ դեռեւս չկա։ «Բայց դա չի նշանակում, որ պետք է հանգիստ նստենք եւ ոչինչ չանենք տեսակներին փրկելու ուղղությամբ»,-նշել է նա։

Լարված իրավիճակ՝ Արմավիրի մարզումԻնչպես է ԱՄՆ-ը գնում Մոսկվայի դաշնակիցներին. «Փաստ»TRIPP-ի շուրջ աճող ռիսկերը․ Հայաստանը կարող է հայտնվել մեծ ուժերի մրցակցության կիզակետում Սկսել է քարոզչություն անել Ադրբեջանի օգտին. Հայաստանում Ուկրաինայի դեսպանը խիստ վրդովեցրել է անգամ ռուսաֆոբ հաղորդավարինԱռողջապահական բարեփոխո՞ւմ, թե համակարգային քաոս․ մասնագետները ահազանգում են ոլորտում կուտակվող խնդիրների մասին Հայաստանի վարչապետի ծուռ հայելին, որը կտրականապես չի արտացոլում Ռուսաստանի դերը տարածաշրջանում խաղաղության պահպանման գործումՓաշինյանը Հայաստանը վերածում է միջուկային փորձարկումների գոտու«Խիստ ու սրտացավ հրամանատար էր, յուրաքանչյուր զինվորին իր երեխայի պես էր վերաբերվում». կապիտան Անդրանիկ Աղաջանյանն անմահացել է հոկտեմբերի 6-ին՝ «Չռիկներ» կոչվող տեղամասում, տուն «վերադարձել»... երկուսուկես ամիս անց. «Փաստ»Թբիլիսիի Խոջիվանքի գերեզմանատունը անվանվել է Հայ մշակույթի գործիչների պանթեոն․ պատմության այս օրը (17 մարտ)Տեղեկացեք․ ջրանջատումներ կլինենՆեխող ժողովրդավարական համակարգը և արտաքին պարտադրանքը. «Փաստ»Մարտի 17-ին, 18-ին, 19-ին, 20-ին, 23-ին, 24-ին և 25-ին լույս չի լինելուՌուբլին էժանացել էՔարոզչական ու բացառապես «ներքին սպառման» զինացուցադրություն. «Փաստ»Ալիևի վարչակազմի գործողությունները՝ որպես տարածաշրջանային ապակայունացման գործոն. «Փաստ»Փաստորեն «ծրագիրը» դեռ կիսատ է մնացել. «Փաստ»Փոխմարզպետ Գրիգորյանը 11 մլն դրամ անանուն նվիրատվություն է ստացել. «Ժողովուրդ» Ցեղասպանության թանգարանի տնօրենի ԺՊ-ն Ադրբեջանի հետ գաղտնի բանակցություն վարողներից է. «Հրապարակ» «Խնդիրը միայն այն չէ, որ Նիկոլին փոխենք, խնդիրն այն է, որ դրանից հետո պետության կառավարման հստակ հայեցակարգ ունենանք». «Փաստ»3 ՀԷԿ ունեցող սրբազանը հեռացավ պաշտոնից. Կաթողիկոսի դեմ արշավից -1. «Ժողովուրդ» Կրքերը չեն հանդարտվում․ գիտաշխատողները Ժաննա Անդրեասյանից հստակեցումներ են պահանջել. «Հրապարակ» Ինչո՞ւ է «Գորշ գայլերի» նշանը ասոցացվում քպականների ժեստերի հետ. «Փաստ»Մեկ տարվա լռություն ՔՊ-ական պատգամավոր Արփի Դավոյանի գործով. «Ժողովուրդ» ՔՊ-ն փորձում է իրեն ապահովագրել. «Հրապարակ» Փաշինյանի մարզային «շրջայցերն» անցնում են կիսադատարկ փողոցներում. «Փաստ»Թորոսյանի «մեգանախարարության» նախագիծը իշխանության սեղանին. «Ժողովուրդ» Փաշինյանը վտանգում է Հայաստանի անկախությունը. «Հրապարակ» Երբ երեխաները դառնում են քարոզչության մաս. «անմեղ զրո՞ւյց», թե՞.... «Փաստ»Սուրեն Աղաջանյանը ոսկե մեդալ է նվաճել Սերբիայում ընթացող Մ23 տարեկանների Եվրոպայի առաջնությունում Մինչ օրս Սպիտակ տունը Իրանի վրա հարձակման համար ծախսել է 12 միլիարդ դոլար Արտակ Ադամյանն այլևս չի գլխավորի կանանց Հայաստանի ազգային հավաքականը. ՀՖՖ Իսրայելը հայտարարել է ԻՀՊԿ հրամանատարի uպանության մասին, Իրանը նույնպես հարձակումներ է իրականացրել Փաշինյանի այցն ավատվել է փոխքաղաքապետի հրաժարականովՓաստաբան Էրիկ Ալեքսանյանը, դատավոր Արուսյակ Ալեքսանյանը մեղավոր են ճանաչվել Իրանի հետ կապված իրավիճակի ֆոնին Թուրքիան սկսել է ավելի շատ գյուղմթերք արտահանել Ռուսաստան Հինգ երկիր մերժել է ԱՄՆ-ի՝ Հորմուզի նեղուցի կոալիցիային միանալու կոչը Google-ը հեռացրել է ԱԻ-ի վրա հիմնված որոնման գործառույթը Իրանի իշխանությունները խիստ դժգոհ են Փաշինյանի կառավարությունից Փաշինյանի սիրտը սահմանադրական մեծամասնություն է ուզում «Գազպրոմ Արմենիա»-ն հայտարարություն է տարածել Telegram-ն արգելափակվում է ՌուսաստանումԱնցած 3 օրում գրանցվել է 41 ավտովթար․ 49 մարդ ստացել է տարբեր աստիճանի մարմնական վնասվածքներ Երեխային կլինիկական մահվան է հասցրել խորթ մայրը․ մանրամասներՆոր սահմանափակումներ ԱդրբեջանումՄեկ տարեկան երեխայի սպանության փորձի կասկածանքով ձերբակալվել է մեկ անձ Մահացել Է《Սև հովազ》ջոկատի թիկունքի պետ` Կարեն ՄուրադյանըՌուբեն Վարդանյանը փորձել է կոչով դիմել Ադրբեջանի օմբուդսմենին․ զանգը հարկադրաբար ընդհատվել է Երևան-Դուբայ չվերթները հետաձգվել ենՔոչարի փողոցում աղջկա ձեռքից խլել-տարել են դրամապանակը. ավազակությունը բացահայտվել է ՆԱՏՕ-ին «շատ վատ ապագա» է սպասվում, եթե դաշինքի անդամները չօգնեն Հորմուզի նեղուցի ապաշրջափակմանը․ Թրամփ
Ամենադիտված