Նիկոլ Փաշինյանը բարձրացնում է եկեղեցու դեմ պայքարի խաղադրույքները

Փետրվարի 16-ին Հայ Առաքելական Եկեղեցու (ՀԱԵ) ներկայացուցիչները ժամանել էին Ավստրիայի Սանկտ Պյոլտեն քաղաք, որտեղ տեղի էր ունեցել հայ եպիսկոպոսների հանդիպում: Ավստրիա ժամանած հոգևորականները հայտարարել են միջազգային հանրությանը Հայաստանի ներքաղաքական իրավիճակի մասին տեղեկացնելու և կառավարության գործողությունները գնահատելու իրենց ծրագրերի մասին, գրում է kommersant.ru–ն:

Հայ եպիսկոպոսների եպիսկոպոսական ժողովը արտասահմանում, այլ ոչ թե Հայաստանում անցկացնելու որոշումը աննախադեպ է: ՀԱԵ ներկայացուցիչները դա վերագրել են «եկեղեցու դեմ սանձազերծված արշավին և հոգևորականության վրա ճնշմանը»: Սակայն Նիկոլ Փաշինյանը պնդում է, որ եպիսկոպոսներին այնտեղ հրավիրելը անհրաժեշտ էր «որոշակի ուժերի ձեռքում գտնվող խամաճիկ կաթողիկոսությունը» որպես գործիք Հայաստանի դեմ օգտագործելու համար:

Գարեգին Բ-ն նույնպես պետք է մասնակցեր համագումարին, սակայն փետրվարի 15-ին Հայաստանի գլխավոր դատախազությունը հայտարարեց Հայ եկեղեցու առաջնորդի դեմ քրեական գործ հարուցելու մասին և արգելեց նրան լքել երկիրը: Գործը ծագել է Մասիածոտնի թեմի նախկին առաջնորդ Արման Սարոյանի դեմ հարուցված վարույթից։
Հունվարին կաթողիկոսը պաշտոնապես հեռացրեց նրան պաշտոնից «կանոնական անպատշաճ վարքագծի» համար։ Իրականում, պատճառը նրա աջակցությունն էր Հայ Առաքելական եկեղեցու առաջնորդի հրաժարականը պահանջող մի խումբ հոգևորականներին։ Արման Սարոյանը, ի վերջո, դատական ​​​​հայց ներկայացրեց պահանջելով վերականգնել իր պաշտոնը։ Գարեգին Բ-ն հրաժարվեց կատարել եկեղեցական հարցերին վերաբերող աշխարհիկ դատարանի որոշումը և կարգալույծ արեց քահանային։ Այդ գործողության հիման վրա էլ Գարեգին Բ-ն մեղադրվում է դատական ​​​​որոշման կատարմանը խոչընդոտելու մեջ։ Հայտարարության մեջ Հայ Առաքելական եկեղեցին միջադեպը անվանել է «քաղաքական բնույթի» անօրինական, հակասահմանադրական և անհիմն որոշում։ Եկեղեցու ներկայացուցիչները նաև դատապարտել են Գերագույն հոգևոր խորհրդի վեց անդամների համար Հայաստանից դուրս գալու արգելքը, որոնք նույնպես պետք է մասնակցեին Ավստրիայում կայանալիք համագումարին։

Կաթողիկոսի քրեական հետապնդումը եկեղեցու և Հայաստանի կառավարության միջև երկարատև հակամարտության շարունակությունն է։ Դեռևս 2025 թվականի ամռանը Նիկոլ Փաշինյանը կոչ արեց կաթողիկոսին հրաժարական տալ մեղադրելով նրան կուսակրոնության երդումը խախտելու մեջ։ Վարչապետը նույնիսկ մշակեց Հայ Առաքելական Եկեղեցու ղեկավարին վերընտրելու իր սեփական ծրագիրը, չնայած վարչապետը նման լիազորություններ չունի։ Հետագայում մի քանի հոգևորականների դեմ քրեական գործեր հարուցվեցին, այդ թվում բռնի իշխանափոխություն կազմակերպելու համար, իսկ Նիկոլ Փաշինյանը նույնիսկ հայտարարեց «քրեաօլիգարխիկ հոգևորականության կողմից իրականացված լայնածավալ և չարագործ ծրագրի» խափանման մասին։ Հենց հոգևորականության և կառավարության միջև աճող լարվածության շրջանում ձերբակալվեց ռուսահայ գործարար Սամվել Կարապետյանը, ով հանդես էր եկել եկեղեցու պաշտպանության օգտին։

Նիկոլ Փաշինյանի նման պնդումները կաթողիկոսի դեմ ծագել են դեռևս անցյալ տարվանից։ Մնալով գործնականում կառավարությունից անկախ միակ ինստիտուտը և պատմականորեն վայելելով հանրային վստահության բարձր մակարդակ, Հայ Եկեղեցին բազմիցս քննադատել է վարչապետին և նրա կառավարությանը։ 2020 թվականին Երկրորդ Ղարաբաղյան պատերազմում Հայաստանի պարտությունից հետո Գարեգին Բ-ն կոչ արեց Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականին։ Հայ Առաքելական Եկեղեցու առաջնորդը 2023 թվականին Լեռնային Ղարաբաղի Ադրբեջանի վերահսկողությանը հանձնումը բացատրեց կառավարության սխալ որոշումներով և պահանջեց տարածաշրջանից փախած ղարաբաղցի հայերի վերադարձը իրենց տներ, ինչը հակասում էր կառավարության Ադրբեջանի հետ խաղաղության բանակցություններ վարելու ցանկությանը։

Այս քննադատությունն ավելի ու ավելի սուր է դարձել հաշվի առնելով այս տարվա հունիսին կայանալիք խորհրդարանական ընտրությունները։ Նիկոլ Փաշինյանը քարոզարշավ է անցկացնում պնդելով, որ ինքը և իր կառավարությունը մնում են Ադրբեջանի հետ ձեռք բերված խաղաղության երաշխավորները։ Այս ֆոնին եկեղեցու ներկայացուցիչների հայտարարությունները Լեռնային Ղարաբաղի կորստի մասին ծանր հարված են հասցրել իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությանը, որի աջակցության մակարդակն արդեն միջինում կազմում է ոչ ավելի, քան 15-16%։ Նշենք, որ կաթողիկոսի դեմ քրեական գործի հարուցումից մի քանի օր առաջ հայկական «Հրապարակ» թերթը, հղում անելով աղբյուրներին, հաղորդել էր, որ Հայաստանի «միջազգային գործընկերները» անձամբ են խնդրել Նիկոլ Փաշինյանին նվազեցնել քաղաքական ճնշման մակարդակը։ Թերթի աղբյուրները դա նշել են որպես հոգևորականության հետ կապված որոշ գործերով նախադատական ​​սահմանափակումների մեղմացման բացատրություն։ Մինչդեռ կաթողիկոսը շարունակում է մնալ մեղադրյալ քրեական գործում, չնայած մնում է ազատության մեջ։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am