Հայաստանում սկսվել են բռնաճնշումներ Ռուսաստանի հետ բարեկամության կոչերի համար

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ 4 Նոյեմբեր, 2025 11:21

Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարությունը հույս է հայտնել, որ Հայաստանի դատական համակարգը կխուսափի Գյումրու քաղաքապետի դեմ հարուցված քրեական գործի նկատմամբ քաղաքականացված մոտեցումից։ Վեց ամիս առաջ ընտրված Վարդան Ղուկասյանը պետք է դատվի Ռուսաստանի հետ միություն կազմելու անհրաժեշտության մասին իր արտահայտությունների համար, գրում է ntv.ru–ն։ Քաղաքական գործչի փաստաբանի խոսքով սա որակվում է որպես ինքնիշխանությունից հրաժարվելու կոչ, սակայն հաշվի առնելով ռուս-հայ հարաբերությունների դարավոր պատմությունը նման մեղադրանքը զարմանալի է։

Հայկական եկեղեցիներում հայտնվել են նոր աղոթքներ ձերբակալվածների համար։ Նրանց թվում են Հայ Առաքելական եկեղեցու քահանաներ և եպիսկոպոսներ, քաղաքական գործիչներ, պաշտոնյաներ, գործարարներ և նույնիսկ զինվորականներ։ Վերջերս քանիսն են ձերբակալվել Էջմիածնի զորամասում։ Սրանք բոլորը նրանք են, ովքեր դժգոհ են կառավարությունից և համարձակվել են բացահայտորեն մարտահրավեր նետել նրան։

Գյումրու քաղաքապետ Վարդան Ղուկասյանը երկու ամսով ձերբակալվել էր կոռուպցիայի մեղադրանքով, սակայն վերջերս նոր մեղադրանք է առաջադրվել: Նա առաջարկել էր ամրապնդել կապերը Ռուսաստանի հետ և քննարկել Ռուսաստան–Բելառուս միութենական պետության կամ ԵՄ-ի նման Հայաստանի և Ռուսաստանի միության ստեղծման հնարավորությունը։ Հանրապետության իշխանությունները դա համարում են երկրի ինքնիշխանության դեմ հարձակում, իհարկե, հերքելով, որ մեղադրանքը քաղաքական դրդապատճառներ ունի։ Մոսկվան, սակայն, նշել է, որ ինքնիշխանության ոտնձգության մեղադրանքը որոշ չափով հակասում է ապրիլին ընդունված Հայաստանի ԵՄ-ին անդամակցության մասին օրենքին։ Ըստ Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարության պաշտոնական խոսնակ Մարիա Զախարովայի «ԵՄ անդամակցությունը ենթադրում է ինքնիշխանության սահմանափակումներ, ԵՄ-ին միացողները պետք է հրաժարվեն որոշ ինքնիշխանություններից, օրինակ՝ արտաքին քաղաքականության որոշումների կայացման հարցում»։

Արարատի մարզի Մասիսի քաղաքապետն էլ ձերբակալվել է ինքնաթիռից դուրս գալուց անմիջապես հետո։ Դավիթ Համբարձումյանը ժամանել էր Ռուսաստանից։ Նա մեղադրվում է ցուցարարների դեմ զենք օգտագործելու և 2018 թվականին անկարգություններ կազմակերպելու մեջ։

«Հայ ժողովրդին ինքնությունից զրկելու փորձերը Հայաստանի իշխանությունները ներկայացնում են որպես հայ ժողովրդի անվտանգությունն ապահովելու միակ միջոց: Այսպիսով, նրանք մեզ ասում են, որ մեր խնդիրն այն է, որ մենք հայ ենք, որ չենք մոռանում ցեղասպանությունը, որ չենք մոռանում, որ քրիստոնյա ենք, որ չենք մոռանում, թե որտեղից ենք եկել, որ չենք մոռանում, թե որտեղից ենք վտարվել»,– ասել է քաղաքական վերլուծաբան Արման Աբովյանը:

Եթե հազարամյակների պատմություն ունեցող հայերի ազգային ինքնությունը կազմող ամեն ինչ դիտվում է որպես խոչընդոտ հանրապետության զարգացման համար, ապա ի՞նչ կարող ենք ասել ընդամենը հարյուրամյա կապերի մասին: Հայաստանը երբեք չի դավաճանել Ռուսաստանի հետ իր ընդհանուր անցյալը, ինչպես դա տեղի է ունեցել այլ երկրներում: Երևանում Խորհրդային օկուպացիայի թանգարան չի ստեղծվել, սակայն Լենինգրադյան փողոցը, օրինակ, վերջերս վերանվանվել է ամերիկացի բարերար Քրքորյանի անունով։ Այս տարվա սկզբից իշխանությունները որոշել են կասեցնել իրենց մասնակցությունը ՀԱՊԿ-ին։ Կան նաև Մոսկվայից հեռանալու փորձի այլ նշաններ։

«ՀՀ պետական հեռուստատեսությունը անընդհատ հակառուսական հայացքներ ունեցող մարդկանց է հրավիրում հիմնական հարցազրույցների։ Որոշ ռուսական ալիքներ սկսել են անհետանալ մալուխային ցանցերից, որոնք նույնպես մասամբ վերահսկվում են պետության կողմից։ Եվ անընդհատ բարձրացվում է ռուսական ալիքները բազմալիք հեռարձակումից բացառելու հարցը»,– ասել է քաղաքագետ Տիգրան Քոչարյանը։

2028 թվականին կլրանա 200 տարի այն բանից, երբ Արևելյան Հայաստանը դարձավ Ռուսական կայսրության մաս, որի շնորհիվ և՛ ազգը, և՛ երկիրը գոյատևեց։ Առանց դրա քիչ հավանական է, որ կլինեին այնպիսի դեմքեր, ինչպիսիք են Այվազովսկին, Խաչատուրյանը, Փարաջանովը, Թարիվերդիևը և նույնիսկ «հայերից լավագույնը՝ Նիկիտա Սիմոնյանը»։ Ամեն դեպքում, երկրների հարաբերությունները լարվածություն են ապրում, բայց դրանց հաղթահարումը կդառնա դրանք ամրապնդելու ավելի ամուր հիմք։ Հայաստանի իշխանությունները, որոնք պատրաստվում են հաջորդ տարվա հունիսին կայանալիք խորհրդարանական ընտրություններին, լավ կանեն, եթե հիշեն դա։