Հիմա էլ Հայաստա՞նը. Անկարգություններ Գյումրու ռուսական բազայում. Մոսկվան սկսել է Երևանին ուղղված ակնարկներով
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Քաղցր մրգերը դարձել են դառը խնդիր, Հայաստանից խաղող, դեղձ և սալորաչիր բեռնատարները մնացել են Վերին Լարսի անցակետում, հանրապետական ընդդիմությունը զայրացած է, ապրանքները փչանում են, գյուղացիները վնասներ են կրում։ Ի՞նչ է կատարվում, գրում է novorosinform.org-ը։
Ամբողջ աղմուկը ծագել է Հայաստանի խորհրդարանի ընդդիմադիր պատգամավոր Գառնիկ Դանիելյանի հաղորդագրություններից։ Իր ֆեյսբուքյան էջում նա գրել է, որ սահմանապահները հարյուրավոր հայկական բեռնատարների հետ են ուղարկում առանց բացատրության։ Խորհրդարանականը նաև պնդել է, որ շինանյութերով բեռնատարները նույնպես մանրակրկիտ ստուգվում են։ Դանիելյանը տեղի ունեցածը անվանել է աննախադեպ դեպք։
Ռուս սահմանապահների գործողությունները հսկայական վնաս կհասցնեն հայ գյուղացիներին։ Ռոսսելխոզնադզորը հայտնել է, որ օգոստոսի 22-ից 24-ը Հայաստանից Ռուսաստան է ժամանել կարանտինային ապրանքներով 146 մեքենա, 21 մեքենա վերադարձվել է բուսասանիտարական պահանջներին չհամապատասխանելու պատճառով։ ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանը կոչ է արել ընդդիմությանը չտարածել «կեղծ տեղեկատվություն»։ Պաշտոնյայի խոսքով օրական միջինում 101 մեքենա է մտնում Ռուսաստան։
Սակայն առանց կրակի ծուխ չի լինում։ Հունիսին Սանկտ Պետերբուրգի միջազգային տնտեսական ֆորումում ասվել է, որ Հայաստանի եվրաինտեգրումը հանգեցրել է Ռուսաստանի հետ առևտրաշրջանառության անկմանը, և տարեվերջին դա կարող է կազմել 6 միլիարդ դոլար։ Նաև սպասվում էր, որ երկիրը կփակի իր օդային տարածքը Ռուսաստանի համար, ինչպես արեց Եվրամիությունը։ Եվ, հետևաբար, ռուսական բիզնեսը այլևս որևէ հեռանկար չի տեսնում այդ համագործակցության մեջ։ Բայց դա նույնիսկ դա չէ խնդիրը։
Օգոստոսի 23-ին անկարգություններ սկսվեցին Հայաստանի Շիրակ քաղաքում. բողոքի ցույցեր տեղի ունեցան Ռուսաստանի զինված ուժերի 102-րդ բազայի մոտ։ Պաստառներով ցուցարարները պահանջում էին մեր զորքերի դուրսբերումը հանրապետության տարածքից՝ նրանց անվանելով երկրի համար սպառնալիք։
Հիշեցնենք, որ օգոստոսի 9-ին Թրամփը, Ալիևը և Փաշինյանը խաղաղության համաձայնագիր ստորագրեցին։ Վաշինգտոնում ավարտվեց երկու երկրների միջև երկարատև առճակատումը։ Ամեն դեպքում, սա այն է, ինչում բոլորը համառորեն համոզված են։
Հանդիպման արդյունքում կողմերի միջև համաձայնություն ձեռք բերվեց Զանգեզուրի տրանսպորտային միջանցքի ստեղծման վերաբերյալ։ Այն անցնում է Հայաստանի տարածքով և կապում է Ադրբեջանի տարածքը նրա էքսկլավի՝ Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության հետ։ Նոր տրանսպորտային զարկերակը կվերահսկվի ամերիկյան մասնավոր ընկերության կողմից։
Սակայն Հայաստանը ոչինչ չի ստանում այդ «խաղաղության պայմանագրից»։ Հանրային պալատի անդամ Պավել Դանիլինը կարծում է, որ Երևանը հեռանում է Ռուսաստանից և իր ճակատագիրը հանձնում Ադրբեջանին։ «Այս համատեքստում սա Հայաստանին զրկում է իր բնական դաշնակիցներից... Եվ մեզ հետ (Ռուսաստանի) ամեն ինչ լավ չի ընթանում, քանի որ մենք այն ուժն էինք, որը դեմ էր Զանգեզուրի միջանցքի ի հայտ գալուն», - կարծիք է հայտնել քաղաքագետը։
Առանձին Դանիլինը նշել է, որ եթե Ռուսաստանը իմանար Փաշինյանի կատարած շրջադարձի մասին, ապա ինքը ևս կմիանար միջանցքի ստեղծմանը։ Ավելին, Մոսկվան կարող էր ձևակերպել Հայաստանի տարածքով անցնող զարկերակը, որպեսզի երկիրը չկորցներ իր ինքնիշխանությունը։
Փաշինյանի նման վարքագիծը կարող է բացատրվել միայն անձնական շահով և արտասահմանում թոշակի անցնելու նախապատրաստությամբ, հավելել է Դանիլինը։ Միևնույն ժամանակ, անհայտ է, թե արդյո՞ք Անկարան և Բաքուն կբավարարվեն այսքանով՝ տեսնելով, որ իրենց հակառակորդը թաքնվելով չեզոքության կոչերի ետևում զիջում է մեկ տողից մյուսը։
Այս ֆոնին պետք է հիշել, որ Փաշինյանը կասեցրեց Հայաստանի անդամակցությունը ՀԱՊԿ-ին, և այդ քայլը, ըստ էության, զրկեց Հայաստանին անվտանգության երաշխիքներից։
Եվ բառացիորեն բեռնատարների շրջադարձի հետ կապված աղմուկից մեկ օր առաջ էլ՝ օգոստոսի 23-ին, Փաշինյանը դավաճանական հայտարարություն արեց։ Ըստ նրա միայն ԽՍՀՄ մեղքով էր, որ հայերը Ղարաբաղը համարում էին իրենց հողը. «հայրենասիրության խորհրդային մոդելը, որը հայերին պարտադրվել էր գրքերի, ֆիլմերի և ներկայացումների միջոցով», հանգեցրեց ղարաբաղյան շարժմանը։ «Բոլոր հայերը այն սոցիալ-հոգեբանական համակարգի կրողներ էին, որը ձևավորվել էր Խորհրդային Միության կողմից և փոխանցվել էր սերնդեսերունդ։ Հենց այս համակարգն էր, որ հանգեցրեց ղարաբաղյան շարժմանը», - ասել էր Փաշինյանը։
Այս ֆոնի վրա Հայաստանի իշխանամետ լրատվական ոլորտում սկսված աննախադեպ ռուսաֆոբիկ և հակառուսական արշավը կասկած չի թողնում դրա վերջնական նպատակի՝ երկրից Ռուսաստանի լիակատար դուրսբերման հասնելու վերաբերյալ։
Այսպիսով, հնարավոր է, որ սահմանին բեռնատարների ավելի մանրակրկիտ և երկարատև ստուգումներ լինեն, ապա դրանց հետ ուղարկվեն։ Եվ դա Ռուսաստանի կողմից Երևանի քաղաքականությանը արձագանքի առաջին նոտաներն են։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
