ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ( 23 մայիս)

ՈՐՈՇ ՏՈՆԵՐ- Ադրբեջան՝ Բնապահպանության և բնական պաշարների օր և Բաբի փառաբանման օր, Վրաստան՝ Սուրբ Սիմոն Կանանիտայի օր, Տաջիկստան՝ Երիտասարդության օր, Յամայկա՝ Աշխատանքի օր։

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ

1878-վախճանվել է հայ դրամատուրգ Կղեմես Սիպիլյանը։

1893-վախճանվել է բելգիացի արևելագետ, հայագետ Ֆելիքս Նևը։

1908-ծնվել է հայ նկարիչ, քանդակագործ Արամ Ղարիբյանը։

1918- Էսադ փաշայի դիվիզիան և Քյազիմ փաշայի երկու գնդերը մտել են Ապարանի գավառի սահմանը։ Սկսվել է Ապարանի ճակատամարտը թուրքական բանակի և հայ կամավորական ջոկատների միջև:

1925-ծնվել է հայ բժիշկ, առողջապահության գործի կազմակերպիչ Զախարի Նարիմանովը։

1932-ծնվել է հայ գրող, հարապարակախոս, ԱՍԱԼԱ-ի հիմնադիր Գևորգ Աճեմյանը։

1945-ծնվել է Հայկական ԽՍՀ-ի և Ռուսաստանի ֆեդերացիայի վաստակավոր արտիստ , կրկեսի արտիստ, գիշատիչների վարժեցնող Միխաիլ Բաղդասարովը։

1947-ծնվել է կոմպոզիտոր Արամ Սաթյանը։

1960-վախճանվել է հայ վրիժառու Սողոմոն Թեհլերյանը։

1992-Հայստանը դիվանագիտական հարաբերություններ է հաստատել Վատիկանի հետ։

2001 - պաշտոնական այցով Հայաստան է ժամանել Ղազախստանի Հանրապետության նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաևը:

2005- Ախալցխայում տեղակայված վրացական բանակի երրորդ բրիգադի 31-րդ գումարտակից 14 հայ զինվորներ, չհանդուրժելով իրենց նկատմամբ վրացի զինծառայողների կողմից կիրառվող բռնությունները, լքել էին իրենց զորամասը:

2006- Հայ առաքելական եկեղեցին դատապարտել է «Դա Վինչիի գաղտնագիրը» գեղարվեստական կինոնկարը՝ կոչ անելով բոյկոտել ինչպես կինոնկարը, այնպես էլ դրա հիմքում ընկած գիրքը:

2008- Հայաստանի առաջին նախագահ, անցած ընտրություններում նախագահի թեկնածու Լևոն Տեր-Պետրոսյանի գրասենյակը մերժել է նախագահ Սերժ Սարգսյանի նախաձեռնությամբ ստեղծվելիք Հանրային խորհրդում ընդգրկվելու առաջարկը:

2011- Նյու Յորքում կայացել է Շառլ Ազնավուրի մեծարման երեկոն, որը կազմակերպվել է Հայ օգնության ֆոնդի կողմից:

2013-խորհրդարանը 76 կողմ, 41 դեմ հարաբերակցությամբ ընդունել է նոր կառավարության գործունեության ծրագիրը:

2018-Իսրայելի խորհրդարանը  հավանություն տվեց Հայոց ցեղասպանության ճանաչման բանաձևը Քնեսեթի լիագումար նիստի օրակարգ ներառելուն: Բանաձևը հեղինակել է խորհրդարանական փոքրամասնություն ունեցող «Մերեց» կուսակցությունը:

2019-Հայ հեղափոխական դաշնակցությունը հանրահավաք է անցկացնում Երևանի Ազատության հրապարակում: Հանրահավաքի կարգախոսն է եղել «Զարգանալու ենք չզիջելով, լրջացե´ք»:

2022-Ստեղծվել է Հայաստան-Ադրբեջան սահմանի սահմանազատման և սահմանային անվտանգության հարցերով հանձնաժողով պետությունների փոխվարչապետերի մակարդակով:

ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ

1052-ծնվել է Ֆրանսիայի թագավոր Ֆիլիպ 1-ինը։

1592-Վենետիկում ինկվիզիցիայի կողմից ձերբակալվել է իտալացի փիլիսոփա Ջորդանո Բրունոն։

1618-պաշտոնապես սկսվել է Երեսունամյա պատերազմը։

1707-ծնվել է շվեդացի բնախույզ, կենդանական և բուսական աշխարհի առաջին դասակարգման համակարգի ստեղծող Կարլ Լիննեյը։

1790-ծնվել է ֆրանսիացի ծովագնաց, Խաղաղ օվկիանոսի հետազոտող Ժյուլ Սեբաստիան Սեզար Գյումոն-Դյուրվիլը։

1877-հայտարարվել է Ռումինական կոմսության անկախությունը Թուրքիայից։

1904-Վիենայում բացվել է հունա-հռեոմական ըմբշամարտի առաջին աշխարհի առաջնությունը։

1915-Իտալիան պատերազմ է հայտարարել Ավստրո-Հունգարիային և մտել  Առաջին Համաշխարհային պատերազմի մեջ։

1922-Պետրոգրադում ստեղծվել է պիոներական կազմակերպություն։

1949-գործողության մեջ է մտել ԳՖՀ-ի սահմանադրությունը, այդպիսով հայտարարվել է ԳՖՀ պետության ստեղծումը։

1951-ծնվել է խորհրդային և ռուսական գրոսմաստեր, շախմատի 12-րդ աշխարհի չեմպիոն Անատոլի Կարպովը։

1971-Հարավսլավական Կրկ կղզու շրջանում վայրէջքի ծամանակ վթարվել է «Aviogenex» ընկերության Տու-134 ինքնաթիռը, զոհվել են 78 մարդ, դա Տու-134 ինքնաթիռի առաջին վթարն էր։

1974-Կիևի շրջակայքում վթարվել է «Աէրոֆլոտ» ընկերության Յակ-40 ինքնաթիռը, զոհվել է 29 մարդ։

1978-Մոսկվայի շրջանում վթարվել է  Տու-144 ինքնաթիռը՝ զոհվել են 2 մարդ, որի հետևանքով դադարեցվել է Տու-144-երի շահագործումը որպես ուղևորատար ինքնաթիռ։

1987-ԽՍՀՄ-ում դադարեցրել են խլացնել «Ամերիկայի ձայն» ռադիոկայանը։

1988-Միշել Պլատինին հրաժեշտ է տվել մեծ ֆուտբոլին։

1991-Լենինգրադում վայրէջք կատարելիս վթարվել է Աէրոֆլոտ ընկերության Տու-154 ինքնաթիռը՝ զոհվել են 15 մարդ։

2004-փլվել է Փարիզի Շառլ դը Գոլ օդանավակայանի Ե2 միջազգային տերմինալի տանիքը՝ զոհվել է 15 մարդ։

2021- իտալական Մոտտերոնե լեռան ճոպանուղին կտրվել է, որի արդյունքում զոհվել է 14 մարդ:

Կ․ Խաչիկյան