Պատմության այս օրը (հոկտեմբերի 5)

ՈՐՈՇ ՏՈՆԵՐ - Ուսուցիչների համաշխարհային օր, Ինդոնեզիա՝ Զինված ուժերի օր, Հայաստան՝ Ուսուցչի օր, Պակիստան՝ Ուսուցիչների օր, Պորտուգալիա՝ Հանրապետության օր, Վանուատու՝ Սահմանադրության օր:

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ

1935 –ծնվել է ֆրանսահայ ջութակահար, Հայաստանի ժողովրդական արտիստ Ժան Տեր-Մերկերյանը:

2002-Ազգային միաբանություն կուսակցության երրորդ համագումարը որոշել է 2003 թվականի նախագահական ընտրություններում նախագահի թեկնածու առաջադրել կուսակցության ղեկավար Արտաշես Գեղամյանին:

2007-  երեկոյան Թատրոնի 7 կինոյի ինստիտուտի շենքի մոտից սկսվել է «Հայֆեստ» 5-րդ միջազգային փառատոնի հանդիսավոր շքերթը: Մասնակիցները հասել են Շառլ Ազնավուրի անվան հրապարակ, որտեղ էլ շարունակվել է տոնը` մինչև փառատոնի հանդիսավոր բացումը:

2009-Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը ստացել է Թուրքիայի նախագահ Աբդուլա Գյուլի պաշտոնական հրավերը` այցելելու Թուրքիա և համատեղ դիտելու ֆուտբոլային հանդիպումը Թուրքիայի և Հայաստանի ազգային հավաքականների միջև:

2011– վախճանվել է նշանավոր պարուսույց, հայկական պարարվեստի մեծագույն երախտավորներից մեկը հանդիսացող Վանուշ Խանամիրյանը:

2011-սկսել է գործել «Զվարթնոց» օդանավակայանի նորակառույց տերմինալը, որն ունի տարեկան 3.5 միլիոն ուղևոր սպասարկելու հնարավորություն, իսկ ներդրումը եղել է 160 միլիոն դոլար:

2012 –վախճանվել է կոմպոզիտոր Էդուարդ Միրզոյանը:

2018-Փարիզում տեղի է ունեցել Շառլ Ազնավուրի հոգեհանգստի արարողությունը:

2019-4 երիտասարդներ ձվեր են նետել «Հայելի» ակումբի դռներին ու պաստառներ փակցրել։

2020-Ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմի ժամանակ վարչապետ Փաշինյանը այցելել է Արցախ և խորհրդակցություն անց կացրել Արցախի նախագահ Արայիկ Հարությունյանի և բարձրագույն սպայակազմի հետ: Երեկոյան նա կոչ է արել վերջին տարում ծառայությունը ավարտած բոլոր երիտասարդներին կամավոր մեկնել ճակատ:

ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ

610 - Բյուզանդիայում թագադրվել է Հերակլիոս Ա կայսրը:

1143– Պորտուգալիան անկախացել է Լեոնի թագավարությունից, իսկ սկսած 1910 թվականից այդ օրը սկսել է նշվել որպես Հանրապետության տոն:

1502 —Քրիստոֆոր Կոլոմբոսը հայտնագործել է Կոստա-Ռիկա կղզին:

1713 – ծնվել է ֆրանսիացի փիլիսոփա Դենի Դիդրոն:

1728 –ծնվել է ֆրանսիացի արկածախնդիր, դիվանագետ և հետախույզ Շեվալիե դը Էոնը, որը իր ամբողջ գիտակից կյանքի մեծ մասը անց է կացրել կանացի կերպարում:

1793-Ֆրանսիայի ազգային կոնվետի օրենքով մտցվել է Ֆրանսիական հանրապետական օրացույց:

1813 –վախճանվել է ամերիկյան գաղութարարների դեմ պայքարած հնդիկների առաջնորդ Թեկումսենը:

1823 –Անգլիայում սկսել է հրապարակվել աշխարհում առաջին «Լանցետ» բժշկական ամսագիրը:

1848 –վախճանվել է գերմանա-ֆրանսիական կոմպոզիտոր Ժակ Օֆենբախը:

1864 - Հնդկաստանի Կալկաթա քաղաքը համարյա ամբողջովին ավերվել է ցիկլոնից, զոհվել է մոտ 60 000 մարդ:

1864 – ծնվել է ֆրանսիացի կինեմատոգրաֆիստ, կինեմատոգրաֆիայի գյուտարարներից մեկը հանդիսացող Լուի Ժան Լյումիերը:

1902 –ծնվել է ամերիկացի ռեստորատոր և  ռեստորանների ցանցի ստեղծող Ռեյ Կրոկը:

1910 - Պորտուգալիան դարձել է հանրապետություն:

1918 –վախճանվել է ֆրանսիացի օդաչու Ռոլան Գարոսը:

1930 –Արկտիկայի հետազոտող Գեորգի Ուշակովը ավարտել է Հյուսիսային Երկրի հայտնագործումը և նրա արևմտյան ափին բարձրացրել է խորհրդային դրոշը:

1936– ծնվել է չեխ նշանավոր գրող, քաղաքական գործիչ Վացլավ Հավելը:

1954 - Իտալիան և Հարավսլավիան բաժանել են Տրիեստի մոտակա տարածքը:

1948– Թուրքմենստանի մայրաքաղաք Աշխաբադում տեղի է ունեցել ավերիչ երկրաշարժ, որի արդյունքում տարբեր հաշվարկներով զոհվել է ավելի քան 100 000 մարդ:

1962- ավարտվել է Ջեյմս Բոնդի մասին պատմող առաջին ֆիլմի ստեղծումը:

1976 – ծնվել է չեչեն գեներալ Ռամզան Քադիրովը:

1986– Լիոնում ֆրանսիացի երաժիշտ Ժան Միշել Ժառը Հովհաննես Պողոս 2-րդի այցի կապակցությամբ բացօթյա համերգ է տվել, որին ներկա են եղել մոտ 800 000 մարդ:

1994– սկսել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից նշվել ուսուցիչների օրը:

2000– Հարավսլավիայում Բուլդոզերյան հեղափոխությամբ վերջ է տրվել Սլոբոդան Միլոշեվիչի կառավարմանը:

2011 –վախճանվել է ամերիկացի գործարար, Apple Inc. ընկերության համահիմնադիր Սթիվ Ջոբսը:

2014 –վախճանվել է թատերական ռեժիսոր և դերասան, Տագանկայի թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար Յուրի Լյուբիմովը:

 2021 — թողարկվել է OC Windows 11-ը:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am