Հայաստանի իշխանությունն ու ընդդիմությունը ճգնաժամի մեջ են
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ng.ru-ն գրում է, որ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը և Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հեռախոսազրույց են ունեցել։ Հայտնվում է, որ զրուցակիցները քննարկել են երկկողմ հարաբերություններին վերաբերող մի շարք հարցեր, տարածաշրջանային խնդիրներ, ինչպես նաև Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ ստեղծված իրավիճակը։ Նրանք քննարկել են Ռուսաստանի, Ադրբեջանի և Հայաստանի ղեկավարների եռակողմ հայտարարությունների իրականացման ընթացքը։ Պուտինն ու Փաշինյանը մտքեր են փոխանակել հայ-ադրբեջանական սահմանի սահմանագծման հանձնաժողովի աշխատանքի, անվտանգության և տարածաշրջանային հաղորդակցությունների ապաշրջափակման գործընթացի շուրջ։
Այդ հարցերի մի մասը եղել է նաև ընդդիմադիր «Դիմադրության շարժման» կազմակերպած հանրային քննարկմանը։ Միջոցառումը, որին կարող են մասնակցել բոլորը, անց է կացվել Երևանի կենտրոնական հրապարակներից մեկում։ Ընդդիմադիրների կարծիքով երկրում խորանում է սոցիալական ճգնաժամը, իշխանությունների կողմից սուտ խոստումներ են տրվում, իսկ իրական փաստերի մասին լռություն է:
Ընդդիմության անհանգստությունն է առաջացնում նաև ՌԴ ԱԳՆ հայտարարությունը Ռուսաստանի, Հայաստանի և Ադրբեջանի փոխվարչապետների նախագահությամբ Հարավային Կովկասում տնտեսական և տրանսպորտային կապերի ապաշրջափակման հաջող աշխատանքի մասին։ Հայտարարության մեջ նշվում է, որ որոշակի առաջընթաց է արձանագրվել, և կողմերի դիրքորոշումները նկատելիորեն մոտեցել են տրանսպորտային կապի վերականգնման հարցում։
«Համանախագահները լրատվամիջոցներին կտեղեկացնեն աշխատանքի արդյունքների մասին, երբ ձեռք բերվեն կոնկրետ պայմանավորվածություններ»,- ասվում է փաստաթղթում։
Վերջին հանգամանքի մասին էլ ահազանգում է ընդդիմությանը և հայ հասարակության քննադատական այն հատվածը, որը կարծում է, որ Հայաստանի իշխանությունները մեկը մյուսի հետևից թույլ են տալիս զիջումներ՝ զոհաբերելով ազգային շահերը։ Ընդդիմությունը ցանկացած պատրվակ օգտագործում է իշխանություններին քննադատելու և իր գործունեությունը ակտիվացնելու համար։ Ի վերջո, առկա են «Դիմադրության շարժման» ճգնաժամի բոլոր նախանշանները, և այլընտրանքային կառավարություն ձևավորելու հայտարարություններն այլևս կենսունակ չեն թվում։
«Այլընտրանքային նախագծեր» խմբի փորձագետ Վահե Հովհաննիսյանը կարծում է, որ նոր կառավարության ձևավորումը կախված է նրանից, թե ընդդիմությունը ինչպես կօգտվի երկրի ղեկավարության սխալներից ու հանրային դժգոհությունից։ Բայց դրա համար հենց ընդդիմության մեջ է պետք խորը և բովանդակալից կառուցվածքային վերափոխումներ անցկացնել։ Փորձագետը նշել է, որ Հայաստանի խորհրդարանում տեղի ունեցած վերջին իրադարձությունները ցույց են տալիս, որ իշխանության նյարդերը տեղի են տալիս։ Հովհաննիսյանը ի նկատի ունի որոշ ընդդիմադիրների պատգամավորական մանդատից զրկումը, իսկ մյուսներին՝ իրենց պարտականությունները չկատարելու պատճառով, օրենսդիր մարմնի ղեկավար պաշտոններից հեռացնելը։
Ընդհանրապես, Ազգային ժողովում պատգամավորական մանդատներից հրաժարումներով անհասկանալի իրավիճակ է ստեղծվում: Ընդդիմության որոշ անդամներ կամավոր հրաժարվում են իրենց պատգամավորական լիազորություններից, սակայն հետագայում դա հերքում են լրատվամիջոցներով: Այսպիսով, այն, թե ո՞վ է մնացել պատգամավորների կազմում, և ո՞վ է հեռացել, կպարզվի, ըստ երևույթին, որոշ ժամանակ անց։
Հովհաննիսյանն այս ողջ գործընթացն անվանում է «նոր իրականություն» համարելով, որ գործող խորհրդարանը սպառել է իրեն։ Նա այդ ամենի պատասխանատվությունը դնում է հենց իշխանության վրա, որը, ստեղծելով խորհրդարանական ճգնաժամ, սխալվել է։
Փորձագետն ընդգծում է, որ դա չի նշանակում ընդդիմության համար ավտոմատ հաջողություն, քանի որ դժվար թե նա պատրաստ լինի հավանական արտահերթ ընտրություններին։ Իսկ ներկայիս իշխանությունը կպահպանի իր դիրքերը, և այդպես կլինի այնքան ժամանակ, քանի դեռ Հայաստանում չի ձևավորվել այլընտրանքային այնպիսի ուժ, որի գաղափարախոսությունը հիմնված կլինի ոչ միայն հակաթուրքական և հակաադրբեջանական դիրքորոշումների, այլ նաև երկրի հեռանկարի և զարգացման վրա՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանային և միջազգային միտումները։
Հովհաննիսյանը կարծում է, որ այսօր Հայաստանում շատ բան թողնված է ինքնահոսի, և հայկական պետության ճակատագիրը մեծապես որոշում են այլ երկրները։ Եվ փաստն այն է, որ այդ երկրների ներքին ու արտաքին խնդիրները կարող են հանկարծակի ազդել հենց Հայաստանի վրա, և, ամենայն հավանականությամբ, բացասական առումով:
«Մենք չպետք է թույլ տանք ներքին ագրեսիա: Անհրաժեշտ է միջընտրական երկխոսություն: Մենք պետք է պատրաստ լինենք նոր ընտրությունների և ընդունելու Ազգային համաձայնության կառավարության գաղափարները»,- կարծիք է հայտնել Վահե Հովհաննիսյանը։
Նա ընդգծել է, որ Հայաստանի ներքին կառավարումը կաթվածահար է, խորը պետական ճգնաժամ է, պետության շուրջ լարվածությունն ու ներքին բարոյալքվածությունն աճում է։
«Խնդիրները շատ բարդ են: Պետք են նոր գաղափարներ, իրականության պրագմատիկ ընկալում և անձնական շահերի ստորադասում պետականության գաղափարին բոլոր մակարդակներում»,- ամփոփել է Հովհաննիսյանը։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
